Sareak

☉ Zeberio

“Banekien ezin nuela zaindu, baina beragatik zerbait egin behar nuela sentitzen nuen”

Familiek edo adinekoek beren burua zaindu ezin dutenean, egoitzetara joatea da askok ikusten duten aukerarik onena, eta sarritan, bakarra. Zeberioko Eusebio Aldekoa Udal Egoitzako bi egoiliarren senideekin batu gara: Maria Jesús Espinosa eta Pedro Mari Gorostiaga

|

Familiek edo adinekoek beren burua zaindu ezin dutenean, egoitzetara joatea da askok ikusten duten aukerarik onena, eta sarritan, bakarra. Zeberioko Eusebio Aldekoa Udal Egoitzako bi egoiliarren senideekin batu gara: Maria Jesús Espinosa Buenorekin (Ugao, 1943) eta Pedro Mari Gorostiaga Arzuagarekin (Zeberio, 1949), alegia.

Espinosak eta Gorostiagak senideak dauzkate Zeberioko egoitzan bizitzen: lehenengoak senarra eta bigarrenak arreba. Hormen beste aldetik, familiako norbait barruan izateak haientzat suposatzen duena zer den kontatu digute.

Maria Jesus Espinosa Bueno (Ugao, 1943)

Zein senide daukazu Zeberioko Eusebio Aldekoa egoitzan?
Nire senarra, Valentín Lekue.

Zenbat denbora darama hemen?
Urtarrilaren 11n lau urte bete dira etorri zenetik.

Zergatik erabaki zenuten egoitzara ekartzea?
Iktus bat izan zuen, eta Galdakao-Usansolo Ospitalean egon zen denbora batez. Horren ondoren, ez zen gai bere kabuz mugitzeko. Ez daukagu seme-alabarik, eta ni bakarrik nengoen zaintzeko. Gainera, Ugaon bizi garen etxea oso txikia da; gurpildun aulkiarekin mugitzeko, ezinezkoa. Eta beraz, bakarrik ezin nuen ezer egin, ezta komunera eraman ere. Horregatik erabaki genuen hona ekartzea.

Zuretzako ez zen erabaki erraza izango.
Ez, noski. Baina ni ere zaharra naiz: 80 urte bete nituen Valentín hona etorri zen egun berean. Hasieratik, banekien ezin nuela zaindu, baina beragatik zerbait egin behar nuela sentitzen nuen, eta hona ekartzea zen aukerarik onena. Ordudanik, egunero egoten naiz berarekin. Asko kostatzen zait egoitzara datorren aldapa igotzea, eta makila bat hartu behar izan dut etortzeko. Baina igandeetan izan ezik, egunero etortzen naiz.

Adin berekoak zarete?
Valentínek 87 beteko ditu, eta nik 80 egin ditut.

Zaila izango da antzeko adina izanda egoera hain ezberdinetan egotea.
Asko kostatzen da onartzea. Ezin da. Gainera, Valentinek nik bezala edo hobeto dauka burua, badaki hemen dagoela, eta kontziente da ezin dela bere etxean egon. Sufritu egiten du, baina nik berak bezala sufritu ez dezadan, isildu egiten du dena.

Zer egiten duzu senarrarekin zaudenean, egoitzan?
Gutxi egoten naiz. 15:30etik 18:30era-edo nago hemen. Biok batera egoten gara, eta hitz egiten dugu, denetarik pixka bat: herriko bat hil dela, beste hau gaixorik dagoela… Valentínek burua ondo dauka, eta ondo hitz egin dezake. Nik dena kontatzen diot.

Egoitzan daukanarekin gustura al dago Valentin?
Oso ondo dago. Oso ondo zaintzen dute. Edonon bezala, pertsona bat lekuz aldatzen denean, ohitu egin behar da, eta eramaten ikasi behar du. Ni erizaina izan naiz, eta badakit zer den. Senarra hobeto konpontzen da batzuekin beste batzuekin baino, baina hori ospitale eta antzeko zentro guztietan gertatzen den zerbait da.

Onartu eta kitto?
Hori da. Senarrak esan izan dit: “Eta zer egingo dugu, bada?”. Nik beti erantzuten diot ni gaixotzen naizenean ere ona etorriko naizela. Baina ezetz erantzuten dit: “Ez etorri, laguntzaile bat izan dezakezu etxean eta bertan gelditu zaitezke”.

Ez du nahi zu ona etortzea.
Ez. Burua gaizki duen pertsona bati berdin izango zaio hemen edo etxean egotea, baina berari ez. Badaki zer dagoen.

Harreman ona daukazue egoitzako gainontzeko senideekin eta egoiliarrekin?
Bai, guztiekin. Koronabirusa heldu zenean gogorra izan zen. Valentini galdetzen nion: “Hasieran zeudenetatik, zenbat lagun gelditzen dira orain?”. Pandemiaren ostetik, hiru baino ez daude.

Egoeraz kontziente izanda, zailagoa izango da onartzea.
Hori da. Baina gertatzen diren gauzak dira. Zer egingo dugu guk? Bada, ezer ez.

Zu gaixorik egongo bazina, hemen bizi ahalko zinateke?
Bai. Ez dago beste aukerarik. Etxe handiagoa izango banu, senarra bertan zaindu ahal izango nuke nik bakarrik. Baina pisua txikiegia da: gurpildun aulkia komunera ere ezin da sartu. Eta onartu egin behar dugu. Daukaguna da.


Pedro Mari Gorostiaga (Zeberio, 1949)

Familiako zein kide daukazu egoitzan?
Arreba, Maria Angeles Gorostiaga.

Zenbat denbora darama hemen?
Datorren Gabon aurrean bi urte beteko ditu.

Zergatik erabaki zenuen ona ekartzea?
Bularreko ebakuntza bat egin zioten, eta ondoren, Zornotzako egoitzan egon zen, Zeberiora ekarri baino lehen. Maria Angeles betidanik egon izan da gaixorik. Ni bere tutorea izan naiz, eta baserrian bertan zaintzen nuen, hemen, Zeberion. Tratamendua eta behar zuena ere bertan ematen nion. Baina Zornotzan egon zenean koronabirusa hartu zuen, eta horren ostean, okerrera egin zuen nabarmen.

Erabaki zaila izan zen?
Ez dakit erabakirik hartu genuen… Zornotzan alta eman zioten, eta Zeberiora ekarri genuen. Herrira. Etxean jada ezin genuen zaindu.

Gustura ikusten duzu arreba, ondo zainduta?
Bai. Hau bere etxea dela esaten du. Ez daki oso ondo non dagoen, baina etxea dela uste du. Baserriaren ostean, bere bigarren etxea izango da.

Zerbaiten falta sumatzen du?
Askorik ez. Pentsatzeko ahalmena galdu du.

Bere egoera berean dagoen jende asko dago egoitzan?
Bai, beste bi edo hiru lagun daude. Senar-emazte batzuk, adibidez, burua ez daukatenak oso ondo.

Alde positiborik edukiko du hemen egoteak.
Bai, laguntza bera. Maria Angelesek fisioterapeuten tratamendua behar du. Baina ondo egongo litzateke profesional gehiago egotea. Nik etortzen naizen guztietan mugitzen dizkiot hankak. Astearteetan, asteazkenean eta ostiraletan nator. Eta anaia ere etortzen da.

Alde psikologikotik, zelan daramazu egoera?
Nik buruan sartuta daukat arreba ahalik eta ondoen egon dadin ahalegina egin behar dugula, bai berak, bai nik.

Harreman ona daukazue egoitzako gainontzeko senideekin eta egoiliarrekin?
Bai. Ni ahalik eta ondoen eramaten saiatzen naiz, baina ez dakit zer esan… Daukaguna da, besterik ez dago. Epe luzera ez dakigu guri ere zer gertatuko zaigun.

☉ Zeberio

Austarriko mendizale zeberioztarrak Nafarroako Urbasara abiatuko dira hilabete amaieran

Irteeran izena emateko azken eguna ekainaren 17an izango da

|

Urbasako basoak // Jon Goikouria Larrabeiti

Zeberioko Austarri Mendi Taldeak asteburu osoko irteera prestatu du ekainaren 22an eta 23an Lizarra aldera, Nafarroara. Bidaia honen helburua Urbasa eta Lokiz mendikateetatik ibilaldia egitea da Lokiz (1.121mt) eta Azantza (1.085mt) bisitatuz.

Lokiz edo San Kosme Nafarroako mendebaldean dagoen mendia da, izen bereko mendilerroan eta Allingo udalerriaren barruan dagoena. Lehen ibilbidea Galdeanon hasi eta Lokizera helduko da. Ostean Ibirin eta Sartzaletatik igaroko dira mendizaleak. Guztira 12,5 kilometroko ibilaldia egingo dute 750 metroko desnibelekoa.

Bigarren egunean Azantzara abiatuko dira zeberioztarrak, Urbasako mendilerroko gailurrera hain zuzen ere. Mendilerroaren hegoaldeko muturrean kokatua dago, Lizarrarantz luzatzen den adarrean. Abartzuza eta Irantzu artean dago, Etxabarriko Haitzak izenez ere ezagutzen den paraje hau. Ibilbidea Irantzun hasiko dute, Azantzara igaroz (1.085mt). Hortik Abarzuzara jarraituko dute. 12 kilometro izango dira guztira, 525 metroko desnibelekoa.

Aukeran egongo dira Galdeano, San Kosme eta Artabia bisitatuko duen zein Irantzu, Peña del Sacristánetik igaroko diren ibilbideak egitea.

Irteeran izena emateko azken eguna ekainaren 17an izango da austarrimenditaldea@gmail.com helbide elektronikora idatziz edo 665 735 054 zein 656 415 597 telefono zenbakietara deituz.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Zeberioko ermiten maketa-erakusketa egingo dute udaletxean

Txomin Bustinza Ibarrondo, Jose Mari Ruiz del Rio eta Alfonso Ruiz del Rioren maketak ekainaren 3tik 13ra ikusi ahalko dira Zeberioko udaletxean

|

Zeberiogana // Geuria

Ekainaren 3tik 13ra Zeberioko eraikinen maketa-erakusketa antolatu dute udaletxeko bigarren solairuan. Erakusketa honetan Zeberioko auzo ezberdinetako ermitak ikusteko aukera izango dute herritarrek: Etxasoko San Esteban, Argiñaoko san adrian, Uriondoko asentzio, Undurragako dan justo eta san pastor, Barañaoko San Anton, Urizargo San Bartolome eta Olabarrietako Santo Tomas.

Maketak Txomin Bustinza Ibarrondo, Jose Mari Ruiz del Rio eta Alfonso Ruiz del Riorenak dira. “Txomin zendu baino lehen etxeko tailerrean maketak ikusteko aukera izan genuen iazko Gabonetan”, azaldu dute erakusketako antolatzaileek. “Txomin berez galdakoztarra zen baina familia Zeberiokoa zen eta ondare horrekin udalerrian enfokatutako erakusketa egitea ideia polita izango litzatekeela pentsatu genuen”.

Olabarrietako Santo Tomas, Ermitabarrin // Geuria

Ideia proposatuta, Txominen familia Zeberioko Udalarekin harremanetan ipini zen eta printzipioz udalerriko ermiten bilduma ikusteko aukera izango dute herritarrek, Ruiz del Río anaien Ermitabarriko Olabarrietako Santo Tomas parrokiarekin batera. “Txominek Zeberioko eraikin askoren maketak egin zituen bizitza zehar baina erakusketa, hasiera batean, ermiten ingurukoa izango da”.

Maketak astelehenetik barikura 10:00etatik 13:30ak arte eta 16:30etik 20:00ak arte ikusi ahal izango dira. Zapatu eta domeketan ordutegia 10:00etatik 13:30era izango da.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Lainoak ez ditu Austarriko zeberioztarrak geldiarazi Altzaniako mendilerroan, Araban

Lainoak ikuspegia mugatu bazien ere, eguraldia alde izan zuten mendizaleek Araban

|

Zeberioko mendizaleak / Austarri Mendi Taldea

“Oraingoan, hainbat tontor erraz ikusteko aukera ematen duen Altzaniako mendilerroan barrena ibiliko gara”, horrela azaldu zuten Austarri Mendi Taldeko arduradunek maiatzaren hasieran Altzaniako Mendilerrora egin behar zuten irteeraren asmoa, eta oroitzapen ederra bidali diote GEURIAri.

“Jendea oso pozik itzuli da maiatzeko irteeratik”, izan dira mendi taldeko ordezkarien berbak. “Aurreikusitakoa bete dugu eta lainoa dela-eta bista eskasak izan baditugu ere ez dugu euririk izan irteera osoan zehar”. Gutxienez tontorrean argazkia ateratzeko aukera izan zuten mendizaleek.

Ekaineko irteera asteburu osokoa da eta Nafarroara egingo dute hilaren 22an eta 23an, Lokiz eta Azantzako bazterrak bisitatzera.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Zeberioko San Antonioek boloak eta Gazte Barri Dantza Taldea ekarriko dituzte Ermitabarrira

Ekainaren 13tik 16ra ospatuko dituzte aurtengo San Antonio jaiak Ermitabarri auzoan

|

Herritarrak, boloetara jokatzen // Geuria

Ekainaren 13tik 16ra (eguenetik domekara, biak barne) ospatuko dituzte aurtengo San Antonio jaiak Ermitabarri auzoan.

Urtero bezala, San Antonioak Iturripe Kultur elkartearen koordinazio-lanaren ondorioz antolatzen dituzte, Artesa okindegiaren eta Taberna Zaharraren laguntzarekin eta Zeberioko Udalaren babesarekin. Programa duela egun gutxi itxi egin zuten Kultur Elkartekoek eta aurreko urteetako estiloa mantenduko dute aurten ere. Dagoeneko, jaietan antolatu dituzten jarduera guztiak adin herritar guztiei zuzendu dizkiete egunez egun.

Jaiak ekainaren 13an hasiko dira, eguena. 12:30ean txupinazoa botako dute eta jarraian meza egingo dute ermitan. 13:30ean luntxa antolatu dute. Ekainaren 14an, barikua, pilota partidak jokatuko dituzte 18:30ean. 21:00etatik aurrera sardina jana eta DiskoFesta Sound saioa antolatu dute.

Ekainaren 15ean, zapatua, jaia eguerditik aurrera izango da: 12:00etan txikientzako puzgarriak eta tailerrak ipiniko dituzte eta 15:00etan herri bazkaria. Bazkalostean lehiaketen txanda izango da: txapel jaurtiketa, igel txapelketa eta bolo partidak egingo dituzte eta 19:30ean prestatutako herri meriendaren ostean gaueko txandako animazioa hasiko da: diskofesta saioa Nemuxekin, Etxebarria Aita-seme Trikitilariak eta txokolatada.

Ekainaren 16a, domeka, jaien azken eguna izango da, baina hala ere hainbat jarduera prestatu dituzte eguerditik bazkalordura arte: 12:00etan helduen eta umeen pato lasterketa antolatu dute. 13:00etan erakustaldia eskainiko du Gazte Berri Dantza Taldeak eta San Antonioei amaiera emateko herri kirolen ikuskizuna egingo dute 14:00etan.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Zeberiok 54.000 euro bideratuko ditu Zubialdeko frontoia konpontzeko

Zeberioko Udalak pilotalekuko lanak uda hasieran aurreikusi bazituen, tartean herriko jaiak izango dira eta ondorioz, frontoi barneko jarduerak ezin izango lirateke bertan burutu

|

Hezetasunak, Zubialdeko pilotalekuan // Geuria

Zeberioko Udalak Zubialdeko frontoia konpontzeko aurrekontua itxi egin du eta 54.000 euro bideratuko ditu hezetasun arazoei aurre egiteko. “Jarduketen artean margoketa, argitazpen eta bentilazio lanak egingo dituzte”, azaldu du Ekain Goti herriko alkateak eta lan horiek gremio ezberdinen artean egingo dituztela gehitu du.

Joan den urtarrilaren amaieran Gotik GEURIAri azaldu lez, Zubialde frontoian egin beharreko lanak udalerriko “aurtengo proiekturik garrantzitsuena” izango da eta momentu honetan lanei noiz ekingo dioten zalantzatan daude Udaleko teknikariak: “Obren hasiera uda aldean aurreikusi bagenituen ere, data zailak dira lanak abiarazteko, hainbat kontu adostu behar direlako eta batez ere jaiak gainean ditugulako eta frontoia jarduera batzuk egiteko erabiltzen dugulako”.

Lanak uda hasieran edo ostean, modu batean edo bestean, iraupena gutxienez hilabete batekoa izango dela aurreratu du Zeberioko alkateak eta tarte horretan pilotalekua itxita egongo dela jakinarazi du.

Metakrilatozko xaflak, frontoiko atean // Geuria

Hezetasuna, etsai nagusia

Urte hasieran GEURIAn iragarri bezalaxe, Arantza Perez Etxebarria Mandoia Pelota Klubeko presidenteak hezetasunak arazo kezkagarriak sortu dituela azaldu zuen: “Neguko egun euritsuetan bereziki arazoak izan ohi ditugu urarekin: hormetatik edo zorutik bertatik iragazi ohi da ura eta pilotalekuko zorua guztiz labangarri lotu ohi da”, azaldu zuen zeberioztarrak. Ondorioz, haurren entrenamendu saio ugari bertan behera utzi behar izan dituzte eguraldi txarra egiten duten egunetan, istripuak ekiditeko.

Arazoari irtenbidea emateko saiakera bat egon zen duela hilabete batzuk: “Metakrilatozko xafla bat ipini genuen, baina alferrik. Hezetasunak frontoi barrura sartzen jarraitzen zuen”, esan du Perezek. Hezetasunaren arazoez gainera eraikinaren irisgarritasun falta aipatu du Arantzak ere: “Gurpildun aulkietan doazen pertsonak ezin dira frontoira sartu gaur egun eta ondo legoke behar horietara egokitzea gure pilotalekua”.

Osorik irakurri