☉ Ugao
Iker Mendaza: “Genero indarkeriaren inguruan herritarrok asko dugu hausnartzeko”
Un monstruo imparable film ertaina aurkeztu berri du Iker Mendaza ugaotarrak. Bilbon aurre-estreinaldia egin ondoren, bere udalerrian aurkeztu du filma.

Un monstruo imparable film ertaina aurkeztu berri du Iker Mendaza ugaotarrak. Bilbon aurre-estreinaldia egin ondoren, bere udalerrian aurkeztu du filma
Iker Mendaza Guerra ugaotarrak (Ugao, 1998) 19 urte dituen arren, bere lehendabiziko film ertaina aurkeztu berri du: ‘Un monstruo imparable’. Zinema, bideo eta ikus-entzunezkoen ikasleek egin dute filma eta Mendaza zuzendari lanetan ibili da. Proiektua 2017 hasieran hasi zen, Jose Luis Urrutia gidoilariaren, nobelistaren eta Ugaoko Bidea antzerki elkarteko zuzendariaren laguntzarekin, gazteak berdintasunaren alde eta genero-indarkeriaren aurka kontzientziatzeko, eta honen inguruko mezua helarazteko. “Zineman gutxitan jorratutako gaia da, eta ikusgai jarri beharra dago. Mundua eraldatzeko erabili nahi dugu arte hau”, dio Mendazak. Aurretik, bi film labur zuzendu ditu ugaotarrak: lehenengoa 15 urterekin eta bigarrena 17 urterekin.
19 urte dituzu eta dagoeneko film ertain bat zuzendu duzu. Nola sortu zen horren ideia?
Tamaina handiko nire lehendabiziko proiektua izan da ‘Un monstruo imparable’ film ertaina. Duela urtebete zehazki, Jose Luis Urrutia gidoilariarekin hitz egiten nenbilela, erabaki nuen zuzendari lanetan ibili nahi nuela proiektu berri batean. Oraindik ez nekien zein proiektu izango zen hori, eta orduan irakurri nuen Jose Luisek berak aspaldian idatzi zuen sinopsi bat, hain zuzen, ‘Un monstruo imparable’ filmari buruzkoa. Momentu hartan hasi ginen proiektuari zentzua hartzen.
Eta gidoia idazteari ekin zenioten.
Bai. Gidoia Jose Luisek idatzi zuen eta konturatu zen luzeegia zela film labur baterako. Orduan, erabaki genuen film ertain bat egitea eta proiektu handiago batean sartzea.
Zein da film labur, film ertain eta film luze baten arteko aldea?
Ekoizpenaren iraupenaren arabera sailkatzen dira. Film luzeak ordubete baino gehiagoko iraupena du, film ertainak ordu erdikoak dira eta fillm laburrak hortik beherakoak. Zentzu horretan zehaztu behar dut ‘Un monstruo imparable’ren kasuan, film laburraren eta film ertainaren artean dagoela, ordu erdi baino pixka bat gutxiago irauten baitu.
Genero indarkeria da ‘Un monstruo imparable’ filmaren ardatz nagusia.
Hala da. ‘Un monstruo imparable’ emakumeenganako indarkeriari buruzkoa da. Istorioak lau protagonista ditu, laurak gazteak, eta euren arteko gatazkak eta arazoak kontatzen ditu. Ildo berean, gizarteak arazo eta gatazka horien aurrean zein erantzun duen islatzen da filmean, bai eskolan, kalean edota etxean.
Zure ustez, gizarteak zelan erantzuten du genero indarkeria kasu baten aurrean?
Gaur egun pil-pilean dagoen arazoa da genero indarkeriarena eta gero eta gauza gehiago egiten dira emakumeen ahalduntzea lortzeko. Emakumeen eta berdintasunaren alde hainbat jarduera egiten dira, baina herritarrok normalean ez gara inoiz erreflexionatzera esertzen. Horregatik erabaki genuen proiektu honekin aurrera egitea. Nik uste dut jende guztiari ondo datorkiola horrelako gauzak ikustea eta horrelako gauzen inguruan pentsatu eta asko hausnartzea.
Batik bat gazteei dago zuzenduta film ertaina, ezta?
Bai. Argi dago nagusi zein gazteei dagoela zuzenduta filma, erreflexionatzeko deia zabaltzen baitugu, baina gazteak dira gaian gehiago sakondu dezaketenak. Ikuspuntu ezberdinak eta hausnarketa ezberdinak aterako ditu ikusle bakoitzak, baina helburua da emakumeenganako indarkeriaren aurka borrokatzea.
Proiektua aurrera eramateko crowfounding kanpaina abiarazi zenuten.
Hala da. Gaur egun gazteok proiektu bat finantzatzeko metodorik nagusiena da crowfoundinga. Instituzio publikoek ez dute laguntzarik ematen horrelako proiektu bat aurrera eramateko, eta uste genuen aukerarik onena crowfounding kanpaina bat egitea zela. Ikusi genuen Interneten plataforma bat dagoela dirua biltzeko eta hortik egin genuen.
Eta zein izan da emaitza?
1.100 euro biltzeko muga jarri genuen eta azkenean 1.395 euro jaso genituen. Diruaren truke guk opariak eman ditugu: pelikularen posterra, pen drive bat filmarekin edota aurre-estreinaldirako sarrerak. Jaso dugun diruarekin aktoreen eta talde teknikoaren dietak ordaindu ditugu, gidoiak eta kartelak inprimatu, filmaketa egiteko materiala alokatu, eta aipatu dizkizudan opariak banatu ditugu.
Finantziazioa lortuta, zein urrats eman zenuten ondoren?
Aktoreak aukeratzeko kasting bat jarri genuen martxan Antzerki Eskoletan eta 70 gazte baino gehiago aurkeztu ziren. Kastingetatik lau protagonista nagusiak aukeratu genituen. Aktore horiez gain, gure ingurukoak diren lagun batzuk deitu genituen filmean parte hartzeko.
Eta, filmaketa-lanak aste batean egin zenituzten.
Bai. Irailaren 1ean hasi ginen eta 6ra arte egon ginen filmatzen. Bilbon, Portugaleten, Ugaon eta Laudion grabatu dugu filma. Esperientzia gogorra izan zen, baina guztiz aberasgarria.
Nondik datorkizu zinema zaletasuna?
Txikitatik etxean beti barneratu didate kultura kontsumitzeko ohitura. Umea nintzenean aktore izan nahi nuen eta gaztetan ikus-entzunezkoak ikasten ari naizela konturatu naiz zine-zuzendaria izan nahi dudala. Lan handia egin behar da, baina behintzat saiatu egin behar dut.
☉ Ugao
Ongizatea: adin guztietako ugaotarrentzat eskuragarri
Kirola egiteaz gainera, uretako jarduerak onuragarriak dira erabiltzaileen ongizate fisiko eta mentalerako, aldi berean

Joan den urtarrilaren 19an berrireki zituzten El Jaro kiroldegiko igerilekuetako ateak, 11 hilabetez obrak direla eta itxita egon ostean. Tarte horretan, Ugaoko Udalak 1997tik egin duen esku-hartzerik garrantzitsuena egin du bertan. Izan ere, 1.226.826 euroko inbertsioa egin dute, eta horietatik 500.000 euro Bizkaiko Foru Aldundiak jarri ditu.
Aurrekontu handiko proiektu guztiekin gertatzen den bezala, iritziak askotarikoak izan dira: kiroldegiko erabiltzaile askoren aburuz beharrezkoa eta onuragarria izan da inbertsioa. Egon da, baina, beharrezkotzat jo arren, lehentasunak beste obra eta arlo batzuetan daudela uste duenik ere.
Egun arte, eta uretako jardueren esparruari dagokionez, Ugaoko kiroldegiko eskaintza igerileku tradizionalak eta bainu turkiarretara mugatzen zen. Behin obra hau bukatuta, aukera gehiago izango dituzte El Jaro kiroldegira bertaratzen diren erabiltzaileek.
Berrikuntza aipagarrienak eraiki dituzten bi igerileku-baso berriak dira. Lehenengoa, 1,20 metroko sakonerakoa, jarduera espezifikoetarako izango da, hala nola haur, heldu eta nagusientzako ikastaroak eta zuzendutako jarduera berriak, aquagym-a kasu. Bestea, sakonera berekoa, aisialdirako erabiliko dela iragarri du Udalak, spa eta erlaxazio gune batekin: “Espazio hori erabilera anitzeko areto zaharra igerileku nagusiaren esparruarekin (klimatizatua) lotuz egokitu da. Azken honek bere sei kaleak eta ohiko erabilera mantentzen ditu, bai igeriketa librerako bai irakaskuntzarako”, zehaztu dute udal ordezkariek.
Izan ere, mota honetako spa eta ur basoei (haurrentzako edo nagusientzako igerilekuak tartean) hainbat onura onartzen zaizkie: spa bezalako guneek hidroterapia eskaintzen dute giharrak erlaxatzeko, zirkulazioa hobetzeko, ametsen kalitatea modu nabarmenean hobetzeko eta helduen estresa murrizteko, oro har.

Zentzu honetan, ez da ahaztu behar, Ugaoren datu demografikoei erreparatuz gero, 65 urterik gorako populazioa %23koa da, eta zahartze aktiboa errazten duten instalazioen beharra handia dela.
Ur gutxiko eremuei dagokienez, berriz, segurtasuna, urarenganako familiarizazioa eta estimulazioa bermatzen dute haur txikientzat, eta aukera ematen dute urari beldurra dieten haurrei igeri egiten ikasteko hastapenak hobeto barneratzeko. Gainera, ur gutxiagorako edukiera daukatenez, ohiko igerilekuetan erabiltzen diren kimiko kopuru gutxiago erabiltzen dira bertan.
Kirolaz harago
Urtarrilaren 29an Leixuri Arrizabalaga Euskara, Kultura eta Kirol foru diputatuak El Jaro kiroldegiko instalazioak bisitatu zituen Ekaitz Mentxaka Ugaoko alkatearekin batera, eta kirolaz harago, Ugaoko kiroldegia ongizaterako, osasunerako eta komunitate-kohesiorako gune ere bihurtu dela azpimarratu zuen.
Horrekin batera, belaunaldien arteko faktore inklusiboa ere aipatzekoa da: sakonera txikiko igerileku bati esker, haurrek, helduek eta adinekoek jarduera partekatu dezakete ingurune seguru batean. Kirol guztiek ez dute zeharkako izaera hori.

Beste hitz batzuetan, aisialdiaz haratago, udal igerileku berri hauek entretenimendurako espazio bat eskaintzeaz gain, osasun publikoko tresna bat eskaintzen dute: inpakturik gabeko jarduera fisikoa, ongizate mentala, belaunaldien arteko inklusioa eta adin guztientzako ariketa irisgarria.
Udalaren datuen arabera, Ugaoko instalazioak ehunka pertsonek erabiltzen dituzte egunero, eta Mentxakaren arabera “jarduketa hau herritarrek aspalditik eskatutakoa da. Erabiltzaileek adierazitako beharrei erantzun diegu, eta ziur gaude datozen urteetako erronkei aurre egiteko prest dauden instalazio moderno eta moldakorrez gozatuko dutela”, izan dira Ugaoko alkatearen berbak.
☉ Ugao
Memoria Tailerra abiaraziko dute Ugaon, ‘Zainduz’ programaren baitan
Saioak astearte eta ostegunetan egingo dituzte, 16:00etatik 17:30ak bitartean, Gure Etxea Jubilatu eta Pentsiodunen Elkartean

Otsailaren 17an hasiko da memoria lantzera eta ongizate kognitiboa sustatzea helburu duen Memoria Tailer berria, Ugaon, ‘Zainduz’ programaren bidez.
Saioak astearte eta ostegunetan egingo dituzte, 16:00etatik 17:30ak bitartean, Gure Etxea Jubilatu eta Pentsiodunen Elkartean (Udiarraga, 25).
Era honetako tailerretan, “gogoratzeko trebatzeaz” gain, estimulazio kognitiboa, autoestimua eta sozializazioa modu integralean lantzen dira normalean. Helburu nagusia da funtzio mentalak mantentzea eta indartzea, narriadura kognitiboa prebenitzea eta egunerokorako tresna praktikoak ematea.
Edukiera mugatua izango da eta parte hartzeko izena ematea beharrezkoa dela adierazi dute Ugaoko Udaletik. Horretarako, udaletxera jo edo 747 455 290 telefono zenbakira deituz harremanetan ipini beharko dira interesdunak.
☉ Ugao
San Mames estadioa berdez argiztatuko dute Ménière gaixotasunari ikusgarritasuna emateko
Edurne Astondoa ugaotarra Menière Sindrome España ASMES elkarteko ordezkaria da eta duela egun batzuk harremanetan ipini zen GEURIA komunikabidearekin San Mames estadioan egingo duten ekimenaren berri emateko

Datorren otsailaren 7an Bilboko San Mames estadioa berdez argiztatuko du Athletic Clubek 20:00etatik 20:30ak bitartean Menière sindromeari ikusgarritasuna emateko. Edurne Astondoa ugaotarra Menière Sindrome España ASMES elkarteko ordezkaria da eta duela egun batzuk harremanetan ipini zen GEURIA komunikabidearekin San Mames estadioan egingo duten ekimenaren berri emateko.
Izan ere, otsailaren 7an Ménière kontzientziatzeko eguna ospatuko dute. 2016an elkartea eratu berria zela, bilerak egin zituen Europako antzeko elkarteekin, eta Osasunaren Mundu Erakundeari (OME) Ménière Sindromearen Munduko Eguna esleitzeko eskatzea erabaki zen. “Otsailaren 7a aukeratu zen, egun horretan hil baitzen Prosper Ménière, gure gaixotasunaren sintomak lehen aldiz deskribatu zituen mediku frantsesa. Gestioak hasi ziren, baina ezinezkoa izan zitzaigun OMEra iristea, ahanzturan geratuz, baina ez guretzat. Egun horretan ofizialki berriz eskatu ahal izateko zain, Ménière-ren Sindromeari buruzko Kontzientziazio Eguna ospatu genuen”.
Ménière-ren sindromea barne-belarriko nahasmendu kronikoa da, eta bertigo larriko eraso errepikakorrak, entzumenaren galera gorabeheratsua, tinnitus (burrunbak) eta belarriko presio- edo zapalkuntza-sentsazioa eragiten ditu. Orekari eta entzumenari eragiten die, gehienetan belarri bakar batean, eta belarriko labirintoan likido gehiegi egotearen ondorio dela uste da.
☉ Ugao
Ugaoko kultur ondarea ezagutzeko otsailaren 11n ibilbide gidatua egingo dute
Jarduera parte-hartzailea izango da eta helburua herriaren memoria eta nortasuna gertutik ezagutzea izango da

Ugaoko Udalak, AEKrekin elkarlanean eta Bizkaiko Foru Aldundiaren babesarekin, hiribilduaren kultur ondarea ezagutzeko ibilbide gidatua antolatu du beste urte batez ‘Praktikatu eta bizi’ programaren barruan. “Herriko kultur ondarea ezagutzeko aukera izango dugu aditu baten eskutik”, iragarri dute.
“Ibilbide gidatuan, Ugaoko hainbat leku esanguratsu bisitatuko ditugu, haien historia, erabilera eta garrantzia ezagutzeko”. Jarduera parte-hartzailea izango da eta helburua herriaren memoria eta nortasuna gertutik ezagutzea izango dela azaldu dute antolaketa taldetik.
☉ Ugao
Ugaoko kiroldegiak igerilekua, spa eta erlaxazio gunea berritu ditu
“Kiroldegi honek ez du soilik kirol-jarduera sustatzen; ongizaterako, osasunerako eta komunitate-kohesiorako gune ere bihurtu da”, azaldu du Foru diputatuak

Ugaoko El Jaro kiroldegiak Leixuri Arrizabalaga Euskara, Kultura eta Kirol foru diputatuaren bisita izan du gaur goizean, Udalak amaitu berri dituen igerilekuko lanak direla eta. Bisita berezira hedabideak gonbidatu dituzte, azken hilabetetako lanak ezagutzeko, espazio berriak joan den urtarrilaren 19tik herritarrentzat zabalik egon arren.
Azken hilabeteetan GEURIAn iragarri lez, Ugaoko kiroldegiak hobekuntzak egin ditu El Jaro kiroldegian, 1997tik egin diren esku-hartzerik garrantzitsuena. Izan ere 1.226.826 euroko inbertsioa egin dute, eta horietako 500.000 Foru Aldundiak finantziatutakoak dira.
Berrikuntza aipagarrienak sortu dituzten bi igerileku-baso berriak dira. Lehenengoa, 1,20 metroko sakonerakoa, jarduera espezifikoetarako izango da, hala nola haur, heldu eta nagusientzako ikastaroak eta zuzendutako jarduera berriak, aquagym kasu.
Bestea, sakonera berekoa, entretenimendurako erabiliko dela iragarri du Udalak, spa eta erlaxazio gune batekin: “Espazio hori erabilera anitzeko areto zaharra igerileku nagusiaren esparruarekin (klimatizatua) lotuz egokitu da. Azken honek bere sei kaleak eta ohiko erabilera mantentzen ditu, bai igeriketa librerako bai irakaskuntzarako”, zehaztu dute udal ordezkariek.

Bisitako momentu bat, igerilekuetan // Geuria
Ondorioz, sauna eta bainu turkiarra lekualdatu dute eta berritutako eremuaren zati handi bat irisgarritasun eta segurtasun-irizpideak kontuan hartuta diseinatu da, bereziki dibertsitate funtzionala edo mugikortasun murriztua duten pertsonak aintzat hartuz. Horrela, kiroldegia hezkuntzara eta osasuna zaintzera bideratutako gune gisa sendotu da.
Lexuri Arrizabalaga, Foru diputatua: “Kiroldegi honek ez du soilik kirol-jarduera sustatzen; ongizaterako, osasunerako eta komunitate-kohesiorako gune ere bihurtu da”
“Erakundeen arteko lankidetzari esker, herritarren bizi-kalitaterako funtsezkoak diren instalazioak nabarmen hobetu ahal izan dira”, azaldu du Arrizabalagak. “Kiroldegi honek ez du soilik kirol-jarduera sustatzen; ongizaterako, osasunerako eta komunitate-kohesiorako gune ere bihurtu da”.

Ekaitz Mentxaka Ugaoko alkateak nabarmendu du jarduketa hau herritarrek aspalditik eskatutakoa dela eta esku-hartze honi esker kiroldegiak eraldaketa handia izan duela: “Erabiltzaileek adierazitako beharrei erantzun diegu, eta ziur gaude datozen urteetako erronkei aurre egiteko prest dauden instalazio moderno eta moldakorrez gozatuko dutela”.










