Sareak

☉ Zeberio

Hegorik gabeko txoriaren ametsa

Naia Negredo irribarretsu eta begirada gardenarekin agertu da Kultur Leioako teilatuan. Larunbata da, goizeko 10:00ak, eta udaren arrastorik ez dago Leioako kultur etxeko sabaian. Hotz egiten du. “Haize pixka bat altxatu da, baina hori ez da garrantzi handiko ezer”, dio Naiak teilatuko erlaitzetik jausia ikusten duen bitartean.

|

Naia Negredo irribarretsu eta begirada gardenarekin agertu da Kultur Leioako teilatuan. Larunbata da, goizeko 10:00ak, eta udaren arrastorik ez dago Leioako kultur etxeko sabaian. Hotz egiten du. “Haize pixka bat altxatu da, baina hori ez da garrantzi handiko ezer”, dio Naiak teilatuko erlaitzetik jausia ikusten duen bitartean. Urte bi daramatza Uriondoko baserri batean lagun batzuekin batera bizitzen eta dantza garaikide eta bertikaleko irakaslea dugu. Azken hilabete hauetan ‘Errotzen’ izeneko ikuskizuna sortzen ibili da, estreinaldia Leioako kultur etxean izanik. Dantza garaikidea eta bertikala egin nahi zuela jakin zuen lehen momentutik, bere ametsaren atzetik hasi zen, etengabe ikasiz eta munduan buelta asko eman ostean.

Zinbulu Dantza Bertikal Kolektiboko kidea da Naia Negredo (Ondarroa, 1987) eta Leioako kultur etxeko fatxadatik eskegiko da Sara eta Irunegaz ‘Errotzen’ izeneko ikuskizunaren teaserra grabatzeko. Arnesak jarrita eta jertseak kenduta, eraikineko erlaitzean eseri dira hiru lagunak, hankak airean dituztela: “Hotza eta salto egin aurreko nerbioak dauzkat”, dio Irunek. Zinbuluko lehen lan hau pasa den iraileko Umore Azokan estreinatu zuten kolektiboko neskek. Berez, emanaldi bi egin behar zituzten, baina bigarren egunean eguraldia okertu egin zen eta Leioako Udalari ikuskizuna beste egun batean grabatzeko baimena eskatu zioten, Kultur Leioako kristalezko fatxadan. Non hobeto?

Naiaren istorioak kilometro asko egin ditu munduan zehar. Gaztea zelarik eta ume askok bezala, dantzarekin izan zuen lehen kontaktua euskal dantzen bidez izan zen. “Euskal dantzek oinarriak erakutsi zizkidaten”, aitortu du Negredok. Txikitan futbola bezalako kirolak praktikatzen zituen, Naia Iparragirre izeneko neska bat ezagutu arte: zirkuko teknikak eta dantza erakutsi zizkion hark. Kresala kultur elkarteko gelatxo batean dantza garaikidea eta Clown klaseak ematen zizkion 20 urteko Naiari. “Bestalde, aireko akrobaziak lantzen genituen berarekin: oihalak eta trapezioak”. Naiak, Iparragirrerekin eta lagun batzuekin, Aiarte kultur elkartea sortu zuen Ondarroan zein inguruetan ikuskizun txikiak sortuz eta eskainiz. Une hartan jaio zen artistak publikoarekin duen harremana.

Dantza garaikideari dagokionez, Bartzelonako Institut del Teatren ikasitako Eneritz Zeberio izeneko lagun baten eskutik hiru eguneko ikastaro intentsiboa jaso zuen Negredok Ondarroan, 2008an: “Ikastaro hark betirako markatu ninduen. Bertan erabaki nuen dantza garaikidea egin nahi nuela”. Hortik aurrera formakuntza autonomoaren botoia sakatu eta Ondarroatik Bilbora bidaiak egiten hasi zen Naia, Muelle 3, Cdarte edota La Fundición bezalako eskoletan Olatz de Andrés eta Natxo Montero irakasleen eskolak jasoz, besteak beste: “Gustukoak eta ez hain gustukoak diren teknikak ikasi ditut ikastaro horietan; azken batean teknika ezberdinak barneratzeak nire oinarriak sendotzeko helburua du”. Urte batzuk eman zituen bidaiak egiten eta egunero dantza eskoletara joaten. Eneritzek ere dantza bertikaleko klaseak eman zizkion Naiari, eta dantzari gaztea bere kabuz praktikatuz joan zen Mendexako frontoian.

2015ean hegazkina hartu eta Buenos Airesera joan zen Naia. Argentinako hiriburura joateko asmoa zuen betidanik eta ametsa egia bihurtzeko aukera paregabea izan zen. Bertan, dantza bertikala eta airekoaren inguruko formazioa jaso zuen Brenda Angiel eskolan. Urtebete eman zuen bertan eta ostean Brendarekin klaseak emateaz gainera, ikuskizun batzuk egin zituzten elkarrekin. Tartean, dantza garaikideko klase ezberdinetara joaten zen Negredo, teknika ezberdinak jorratzera.

2016ko apirilean Euskal Herrira itzuli zen eta Aiarte Kultur Elkartean Naiararekin dantza bertikala lantzen hasi zen. Urte horretan, Aiarteko Naiara eta Maite Laglo Circoko Gloria Peonekin egiten zuten dantza. Eurekin dantza egitera gonbidatu zuten Naia, eta 2016ko udan ‘Entre Cuatro Tiempos’ izeneko ikuskizunaren saio dezente eskaini zituzten. Urte berean, Roberto Estradaren ‘Etterfield’ ikuskizunean aritzeko eta nazioarteko jaialdietan dantzatzeko aukera izan zuen Naiak.

2016ko irailean Buenos Airesera bueltatu zen, dantza garaikideko formakuntza handitzeko helburuz. La Fábrica eta Galpon fase proiektuetan hasi eta bertan behera utzi zituela azaldu du Negredok: “Bizitza oso zaila zen bertan: lan egitea eta aldi berean era horretako eskoletako intentsitatea mantentzea benetan zaila zen”. 09:00etatik 14:00ak edo 16:00ak arte hiru klase izaten zituen, bakoitza bi ordukoa. “17:00etan garagardotegi batean lan egitera sartzen nintzen, 01:00ak arte”. Gorputzak asko sufritu zuen garai hartan, bai eskoletan landutako teknikengatik eta baita eskolen osteko lanagatik ere. Orduan ‘Proyecto Fase’ izeneko formakuntza jaso zuen, eta urte bitan egin beharrekoa urtebetean egin zuen Naiak. Garagardotegia utzi eta dantza klaseak ematen ere hasi zen: “Unibertsitateko Zentro Kulturalean ematen nituen klaseak, eta baita kaleko zenbait espaziotan ere. Sokak zintzilikatzeko horma aproposak bilatu eta bertan aritzen nintzen, ‘a la gorra’, jendearen borondatearen arabera dirua jasotzen”. Dantzariaren arabera, Buenos Airesen jendeak aukera gehiago ditu formazioa jasotzeko eta klaseak ‘negoziatu’ daitezke: “Hemen ostera, formazioa jasotzeko akademia garestietan izena eman behar da eta dirurik ez badago, ez dago klaserik”. Bestalde, Argentinan jendeak dantza egiteari beldur gutxiago diola esaten du Naiak. Asteazkenetan dantza garaikideko klaseak ematen ditu Zeberioko eskola zaharrean eta jendea etengabe motibatu behar duela azaldu du.

2019an Buenos Airesetik bueltatu zen Naia: “Hiriarekin guztiz nekatuta nengoen. Buenos Aires erraldoia, jendetsua eta agresiboa da”. Euskal Herrian zegoela, lehen egunetan etxetik ez zuela irten nahi dio zeberiokoak. Denbora bat igaro zuen Ondarroan, baina lagun batek Barakaldoko Zirko Domoan lan egiteko eskaintza egin zion eta Altamira auzora bizitzera joan zen. Handik hiru hilabetera lagun batzuekin partekatzeko baserri bat topatu zuen non eta Zeberioko Uriondo auzoan. Han bizi da ordutik: “Pilo bat gustatu zitzaidan etxea, jendea eta auzoa”. Hemen zeudela, Naiara Arrizabalaga, Maite Kaltzakorta, Irune Uriarte eta Janire Etxabe lagunak, Oreka TXeko ‘Harria Herria’ abestiaz baliatuta, izen bereko dokumentalean aritu ziren lanean, Mendi Film jaialdian aurkezteko: “Koreografiaren kanpo begiradagaz laguntzen egon nintzen haiekin, baina azken momentuan proiektuan dantzari bezala parte hartzeko proposamena luzatu zidaten, eta baietz esan nuen”. Dokumentala 2019ko abenduan aurkeztu zuten neskek eta hortik aurrera Harria Herria proiektuaren zuzenekoa sortzen hasi ziren abendutik abuztura arte, pandemia tarteko, eta lortu zuten. “Oreka TXekin batera 25 minutuko ikuskizun bat Menorcako Pedra Viva jaialdira eramatea zen helburua, lau koreografiarekin: ‘Harria Herria’, ‘Umane’, ‘Albuk’ eta ‘Tutu Ezpatak’. Esperientzia sekulakoa izan zen eta bertan Maitane Sarralde kideak ere dantza egin zuen”.

Taldeko barne-arazoak zirela eta, proiektua bertan behera geratu zen eta ikuskizuna urte hartako Leioako Umore Azokan aurkezteko aukera galdu zuten. Horren ondorioz Zinbulu kolektiboa jaio zen, aurreko proiektuko kide batzuek osatutakoa (Naia barne) eta horrekin, Zinbulu Dantza Bertikala taldea. ‘Errotzen’ izeneko lehen lana joan den iraileko Leioako Umore Azokan estreinatu zuten. Konpainiako neskekin Kultur Leioako teilatura igo gara, eta Naiarekin salto egin ez badugu ere bere istorioan murgiltzeko aukera zoragarria izan dugu. Erreportajea osatzen duten irudiak zapatu goiz hartakoak dira, Zinbuluko neska ausartekin lanean egindakoak.

☉ Zeberio

Etxeko suteak ekiditeko hitzaldia antolatu dute Zeberioko Santa Kurtzen

Saioa otsailaren 17an antolatu dute Santa Kurtzen, 12:00etan

|

Sutea Uriondo auzoan // Geuria

Otsailaren 17an, zapatua, suteen prebentziorako Jagon daiguzan gure etxeak! izeneko hitzaldia eskainiko dute 12:00etan. Formazio saio txiki hau Zeberioko Udalak antolatu du eta eguraldiak txarrera egiten badu lekuz aldatu daitekeela azaldu dute.

Formazio saio honen helburua auzotarrei etxeko suteen aurrean modu egokian jardutea da. Horregatik, zapatuko saioan ur hartuneen eta kutxen kokapenaz eta suteen kontrako materialeaz mintzatuko dira eta erabileraren inguruko azalpen praktikoak egingo dituzte, besteak beste.

Gorka Idirin, suhiltzailea: «Gu laguntzera ez da inor etorriko»

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Zeberioko Taberna Zaharrak eta Ermitabarri apartamentuek Errotik proiektuan parte hartuko dute

Proiektu honen bidez, Gorbeialdek hizkuntza kudeaketa esparruko doako zerbitzua emango die Ermitabarriko lehen sektoreko ekoizleei eta turismoko establezimenduei

|

Ermitabarri auzoa 2022an // Geuria

Gorbeialde Landa Garapeneko Elkarteak Errotik izeneko euskara sustatzeko proiektua martxan ipini du, Arratiako eta Hego Nerbioiko landa eremuan eta turismoan euskararen erabilera sustatzeko helburuarekin. Ekimen honen bidez, Gorbeialdek doako zerbitzua emango die lehen sektoreko ekoizleei zein turismoko establezimenduei.

Zeberiori dagokionez, Ermitabarriko negozio bik izena eman dute izena Errotik-en: Taberna Zaharrak eta Ermitabarri apartamentuak. Gorbeialde elkartearen arabera, Landa eremuan dauden hainbat enpresetan hutsunea dago. “Izan ere, Arratia Nerbioi eremu euskalduna da, baina turismoaren eremuko establezimendu askotan zein lehen sektoreko ekoizle askok ez dute maiz euskararen presentzia bermatzen”. Ondorioz, turismoko zein landa eremuko enpresa askotan eskualdeko errealitate linguistikoaren islarik ez dela ikusten azaldu dute Gorbeialdetik: “Horregatik erabaki dugu hizkuntza kudeaketaren eremuan eragiten hastea”.

“Arratia Nerbioi eremu euskalduna da, baina turismoaren eremuko establezimendu askotan zein lehen sektoreko ekoizle askok ez dute maiz euskararen presentzia bermatzen”

2022tik lanean

Errotik proiektua 2022an jaio zen, Arratiako arlo sozioekonomikoan euskara sustatzen duen eusGara zerbitzuak Gorbeialde elkartearekin elkarlanean, eta bi hotelekin lan egiten hasi ziren bezeroei ematen zaizkien eskuorriak itzuliz, menuak euskaratuz, hizkuntza paisaian eraginez, sare sozialetan euskararen presentzia bermatuz… Lanketak emaitza ona izan zuen eta bertatik jaio zen Errotik. EusGararen eragin eremua industria arloko enpresetara mugatzen da baina, eta horregatik Gorbeialdek Foru Aldundira jo zuen finantzazio bila eta Ahize-AEK hizkuntza aholkularitzarengana zerbitzu teknikoa jasotzeko. Emaitza modura, itzulpenak, hizkuntza aholkularitza, trebakuntza saioak, hizkuntza ohituretan eragiteko laguntza, diru-laguntzen kudeaketa… jasoko dute.

Hego Uribe eskualdetik harago, Hikei, Areatza hotela, Ubideko Herriko taberna, Etxegorri ostatua, Artiñano etxea, Zuhaitz Etxeak, Etxegana hotel & spa, Urduña museoa eta Askibil gaztandegiak eman dute momentura arte izena Bizkaiko Foru Aldundiak finantzatutako proiektu honetan.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Egun osoko irteera antolatu dute Austarri Mendi Taldeko zeberioztarrek Ubal mendilerrora

11,5 kmko ibilbidea egingo dute mendizaleek otsailaren 18an. Gainera, Kuxkuxeroaren kobazuloa bisitatzeko aukera izango dute

|

Ikuspegia, Peña del Moro tontorretik // Mendiak.eus

Zeberioko Austarri Mendi Taldekoek egun osoko irteera prestatu dute otsailaren 18an Ubal mendilerrora (Karrantza).

Igoera Lanestosatik hasiko dute (289 mt) eta hortik Peña del Morora zuzenean: “Peña del Moro Karrantzako mendebaldean dagoen mendia da, Bizkaia eta Kantabria artean kokatutakoa. Honen ekialdean Peña del Mazo dugu eta tontorrak 818 metrokoa da”, azaldu dute mendi taldetik. Peña del Morotik Ramalesera jarraituko dute mendizaleek (95 mt). 11,5 kmko ibilbidea izango da guztira eta mendizaleek, gainera,  Kuxkuxeroaren kobazuloa bisitatzeko aukera izango dute.

Irteera otsailaren 18an egingo dute 08:00etan, Zeberioko plazan. Irteeran izena emateko azken eguna otsailaren 15a izango da eta hiru modutan egin daiteke: mendi taldearen lokalean (barikuetan 20:00etatik 21:00ak arte), austarrimenditaldea@gmail.com helbidera idatziz edo 665 735 054656 415 597 telefono zenbakietara deituz. Bazkideentzako prezioa 8 eta 4 eurokoa izango da (helduak eta haurrak) eta gainontzekoek 10 eta 5 euro ordaindu beharko dituzte.

Osorik irakurri

☉ Zeberio

Zeberioko karnabalek euskaldunen inguruko historia-ikuskizuna ekarriko dute barikuan eskolara

Karnabalak goizean goiz hasiko dira otsailaren 9an, Zubialde eskolan, haurrek ‘Txapela buruan eta ibili munduan’ proiektuarekin egindako lanketagaz. Arrasti aldera, herriko elkarteek hainbat jarduera prestatu dituzte herriko plazan

|

Gaurkotasun programako frame bat // Zubialde eskola

Aurtengo karnabalek menu berezia ekarriko dute Zeberiora otsailaren 9an, bai Zubialde eskolara, bai herriko plazara.

Eskolari dagokionez, esan daiteke aurreko urteetako gaiei begira urrats berri bat eman dutela Zeberiokoek. Aurtengo proiektua Txapela buruan eta ibili munduan da eta eskolako ziklo guztiek horren inguruko lanketa egin dute. Nuria Korta zuzendariak GEURIAri azaldu lez, “sekulako montajea” izango da eta kronologia bat jarraituz euskaldunak Ternuara joan zireneko edo esku-pilota eta zesta punta ameriketara eraman zuteneko gaiak jorratuko dituzte istorioen bidez.

Zeberiotik mundura

Hirugarren zikloko ikasleen aurtengo gaia geografia izan da eta kazetaritzarekin uztartu dute. Horrela, ‘Zeberio Barri: behar duzun informazioa’ izeneko albistegi edo gaur egungo gaien inguruko formatuko proposamena landu dute, hiru esatarik aurkeztuta (kazetari lantalde eta guzti): “Ikasleek gaurkotasun gaien inguruko telebista saio bat grabatu dute eskolan eta Canva programarekin editatu dute”, gehitu du Nuriak. Gaur eguneko gaien artean Korrikako prentsaurrekoa New Yorken, Japoniako Michelin sariak, eta Palestinako Gatazka kubrituko dituzte besteak beste, eta Australiako surflarien eta Keniaren inguruko erreportajea erakutsiko dizkiete ere ikusentzuleei. Bideoa eskolan bertan proiektatuko dute gainontzeko ikasleen aurrean.

Nuria Korta: “Ikasleek gaurkotasun gaien inguruko telebista saio bat grabatu dute eskolan eta Canva programarekin editatu dute”

Baina hori ez da dena; arrasti aldera karnabalak Zubialdeko plazara eramango dituzte. Bertako jarduerak Austarri Kultur Elkartearen, Txubelasu Guraso Elkartearen eta Zeberioko Gazte Elkartearen elkarlanaren emaitza izan dira, Udalaren babesagaz.

18:00etatik aurrera txokolate-jana, dantza-plaza eta futbolin txapelketako finala jokatuko dute. Karnabal egunari amaiera emateko DJ Matxinadaren musika saioa egingo dute.

Zeberioko karnabalak Zubialde eskolan, 2021ean // Geuria

Egitaraua | Zeberioko karnabalak 2024

18:00 Txokolate-jana
19:00 Dantza-plaza
19:30 Futbolin Txapelketako finala
20:15 DJ Matxinada

Osorik irakurri

☉ Zeberio

San Blas eguna ospatuko dute Zeberioko Saldarian auzoan

Zeberioko Udalak meza prestatu du 12:00etan eta bukatu ostean luntxa egingo dute tenpluan bertan

|

Saldariango ermita // Geuria

Saldarianek urteroko hitzordua izango du San Blas egunean, otsailaren 3an (zapatua). Zeberioko Udalak meza prestatu du 12:00etan eta bukatu ostean luntxa egingo dute tenpluan bertan.

Osorik irakurri