Sareak

☉ Basauri

Gorka Idirin, suhiltzailea: «Gu laguntzera ez da inor etorriko»

Udan gertatutako suteak direla eta, Basauriko suhiltzaileen parkera hurbildu gara bertako Gorka Idirin Atutxa sarjentuarekin berba egitera. Suhiltzaileen jardunaz eta suteen aurkako protokoloaz hitz egin dugu berarekin.

|

Gorka Idirin Basauriko suhiltzaileen parkeko sarjentua da // Geuria

Aurtengo uda benetan beroa eta arriskutsua izan dugu, suteen mehatxuz inguratuta. Errepideetan, basoetan eta baita zeruan ere suhiltzaileak izan ditugu jo eta su, eta horietako batzuek bizitza eman dute gainontzekoena salbatu ahal izateko. Estatu mailan 245.061 hektarea erre dituzte suteek Alakanten, Zaragozan, Galizian, Valentzian… Baso suteei dagokienez 15.000 hektarea kiskali ditu suak guztira, eta estatu mailatik kanpo ere makina bat sute izan da nazioartean: Frantziako Landetako departamentuan gertatutako abuztuko suteak A-63 autobidea moztera behartu zituen suhiltzaileak, errepidea suebaki lez erabiliz egun batzuetan zehar. Hego Uribe eskualdean uztailean zehar suteak izan genituen Montefuerten, Arrigorriagan, Galdakaon eta baita Zeberion ere. Bertan izan ziren eskualdeko suhiltzaileak, kamioiarekin alde batetik bestera. Horregatik, Basauriko suhiltzaileen parkera hurbildu gara Gorka Idirin Atutxa (Zeanuri, 1983) sarjentuarekin hitz egitera. Gorkak ingeniaritza ikasketak burutu zituen duela urte batzuk, baina krisia dela eta bere enpresa kili-kolo zebilen eta suhiltzaile izateko oposizioetarako ikasten hasi zen buru-belarri, senideek eta lagunek hala animatuta.

Hamar urte daramatza suhiltzaile bezala lanean Idirinek. Urioste parkean hasi zen, Gernikatik igaro eta bertatik Basaurira salto egin zuen 2008an. Berarekin hitzordua lotzea gauza benetan zaila izan ohi da, suhiltzaileen txandak 24 ordukoak direlako. Gainera, jakitun gara edozein momentutan larrialdi egoera bat gerta daitekeela, elkarrizketa eten eta gu bertan behera utziz. Baina tira, goizeko 10:00ak dira eta kafearen ordua sakratua da Basauriko suhiltzaileentzat, antza. Kafearen orduak antzekotasuna dauka lagunen arteko hitzorduekin eta Gorkak dio suhiltzaileen inguruko bizipenak hitzordu horien protagonista nagusiak direla askotan, ezin dituela saihestu.

Irteerak egiten ez diren bitartean, suhiltzaileek ordutegiak dituzte egunean zehar jarduera jakin batzuk burutzeko. Basauriko parkeko langileak 07:50ak baino lehen hasten dira lanean eta 08:10etan irteten dira, 24 orduko txandak betez: “Txanda bakoitzeko lantaldeak egunaren nondik norako guztiak azaltzen dizkio lehen orduan hurrengo txandako taldeari”. Horren ostean, Kaboak egunean zehar egin behar diren jarduera guztiak azaltzen ditu, pertsona bakoitzaren zereginak zehaztuz: “Ibilgailu eta makinaria guztia egunero probatzen dugu suhiltzaileok”. Maniobrak 11:00etan hasi eta 14:00etan amaitzen dituzte.

Arratsaldeetan kirola egiteko denbora dute suhiltzaileek, baita bisita prebentiboak egiteko ere: “Enpresak edota ospitaleak bisitatzen ditugu”. Atsedenaz galdetzean, garrantzi izugarria duela aipatu du Basauriko parkeko sarjentuak: “Udan zehar jasan dugun bero izugarriarekin kirola ez da jarduera gomendagarria, esaterako, eta atsedena hartzea zein hidratatzea benetan beharrezkoa izan da guretzat”

Parkeen sarea

Bizkaia osoan zortzi suhiltzaile parke daude: Urioste, Basauri, Artatza, Iurreta, Gernika, Zalla, Markina eta Derio. Foru Aldundiko 2021eko memoriako datuen arabera, iaz 5.692 irteera egin zituzten Bizkaiko suhiltzaileek lurralde osoan, 2020an baino 234 gutxiago (%6,25 gutxiago, hain zuzen ere). Uriostekoa da parkerik handiena eta 2021ean 1.848 irteera egin zituen (%32). Hurrengoa Artatzakoa litzateke, 1.186 irteerarekin, eta hirugarrena Basaurikoa dugu 924 irteerarekin. Zortzi parkeak lurralde historiko osoan banatuta daude ‘isokronak’ edo denbora-erantzun kurbak ahalik eta modu orekatuenean mantentzeko helburuarekin.

Basauriko parkea Hego Uribe eskualdeko erreferentzia dugu, eta Uriostekoaren atzetik garrantzitsuenen artean kokatu beharra dago: Basauriz gainera parkeak bere gain hartzen ditu Galdakao, Arrigorriaga, Etxebarri eta Ugao eta irteera ugari egiten dituzte bertako suhiltzaileek Bizkaia osora, gainontzeko parkeekin elkarlanean. Parkean 8 suhiltzaile topa daitezke lanean egunero.

“Ezagutza falta handia dago gure lanbidearen inguruan”, azaldu du Basauriko parkeko sarjentuak. “Orokorrean uste dena baino irteera gehiago egiten ditugu: beste zonalde batean jarduketa potoloren bat dagoenean bertara hurbiltzen gara, eskualde horretako erreferentzia-parkeari behar besteko laguntza ematera, ibilgailu jakin batekin edo talde osoarekin, egoeraren nolakotasunaren arabera”, gehitu du Idirinek. “Lehen momentuko esku-hartzea berebizikoa da eta ez da batere arraroa gure zonaldeko lantaldeak beste eskualde batera joan behar izatea”. Suhiltzaileen sareak estalita mantentzen ditu lurraldeko herri guztiak. “Arrigorriagako industriagune batean sutea gertatuko balitz, gurea izango litzateke bertara gerturatuko litzatekeen lehen lantaldea, eta horrekin nahikoa ez balitz Urioste edo Derioko suhiltzaileen laguntza izango genuke ziurrenik”.

Gehien errepikatzen diren irteeren inguruan galdetuta “irteera txikiak” aipatzen ditu Gorkak, eta behar horietarako langile gutxiren lana behar dela azaldu digu: “Galdutako mendizale batek istripu bat izan duela, txirrindularitza istripuak, etxeko ateak zabaltzeko zailtasunak dituen nagusi batek laguntza behar duela, liztor asiarrak leku jakin batean agertu direla”. Esku-hartze horiek “aktibitate edo salbamendu-zerbitzuak” dira eta Bizkaiko Foru Aldundiaren 2021eko datuen arabera 3.424 irteera egin zituzten Bizkaiko suhiltzaileek beharrizan horietarako (%60). Irteerak egiteko hurrengo kausa suteak lirateke eta esku-hartze horietarako 1.638 irteera egin zituzten zortzi parkeetako suhiltzaileek iaz (%29).

Zonaldeari dagokionez, Basauriko parkea bigarrenean kokatu behar da, eta Basauriko zein Galdakaoko irteeren %37a hartu zuen iaz, 48 eta 47 sute itzaliz. Azken hilabeteetako suteen garapena ikusita, azalpen eske joan gatzaizkio Gorkari: “Suteek boladaka funtzionatzen dute. Askotan gertatzen zaigu denbora tarte txiki batean hainbat sute gertatzea, eta horrek benetan harritzen gaitu”, azaldu du. “Baina baliteke hurrengo hilabeteetan suterik ez izatea, batek daki: eguraldiaren eta jendearen ohituren araberako kontua izan ohi da”.

Jendearen ohitura berri horiek pandemia osteko garaiak utzi dizkigunak dira suhiltzailearen arabera: “Pandemia garaian gure lana nagusien egoitzak garbitzea izan zen bereziki. Konfinamendua bukatutakoan jendeari naturara bueltatzeko gogo izugarria piztu zitzaion. Gizartean gertatzen diren aldaketa horiek eragin zuzena dute gure eguneroko lanean”

Suteen aurkako borroka

Sute baten atzean hainbat kausa egon daitezke, eta suhiltzaileari galdetuta, gure eskualdean izan ditugun gehienak ustekabekoak izan direla azaldu digu: “Ustekabekoak ez direnean susmoa agertzen da edo argi ikusten da inork nahita piztu duela, baina kasu arraroak dira gure zonaldean”. Ustekabekoak edo probokatuak izan, suhiltzaileek berdin-berdin egin behar diete aurre suteei eta protokolo jakin bat jarraitzen dute. Suteak pizten direnean, SOS Deiakek informazioa bidaltzen du suhiltzaileen Koordinazio Zentrora eta suhiltzaileen parkean alarma pizten da. “Batzuetan jendeak parkera zuzenean deitzen du telefonoz larrialdi bat gertatu dela azaltzeko, eta hori ez da bide zuzena; jendeak SOS Deiak larrialdien zerbitzura deitu behar du (112), bertako profesionalek informazioa sailkatu eta dagokionari bidaltzeko: polizia, anbulantziak, suhiltzaileak”.

Komunikazio zentrotik datorren deiak sortzen duen alarmaren doinuak berak larrialdiaren nolakotasuna adierazten du. Suhiltzaileek jasotako informazioa sailkatu eta horren arabera giza baliabideak (langile kopurua) zein baliabide materialak (kamioiak eta tresnak) prestatzen dituzte. “Larrialdi hori egunean zehar edo gaualdean izan den jakitea ere garrantzitsua da, gauean jende gehiena etxebizitzetan dagoelako”. Telefonoa hartu eta lekuan bertan pantaila handi bat dute larrialdia gertatu den kokagunearekin. Albo batean, parkeko ibilgailuen eskema praktiko bat dute, esku-hartze bakoitzak behar dituen ibilgailu mota, kopurua eta langile kopurua adieraziz.

Basauriko parkeko suhiltzaileak Zeberioko Uriondo auzoan iraila hasieran izan zen sutean // Geuria

Aurten, eta berritasun modura, prozedura berriak jarri dituzte martxan suteen esku-hartzeetarako: horien bidez, esku-hartze bakoitzaren sailkapena, pautak eta segurtasun neurriak berrikusten dira, baita Jasangarritasun sailerako eta Ingurumeneko koordinaziorako ere. 2021ean, gainera, Prozedura saileko arduradunek suteen ikerketaren esparruan formazioa jaso dute, Polizia eta Emergentzien Euskal Akademian, polizia zientifikoarekin eta SPEISeko bestelako arduradunekin batera.

Goizero txandak hasten direnean funtzio bat ezartzen dio Kaboak langile bakoitzari. “Instalazioak, erasoak, kamioien gidaritza… den-dena zehazten da esku-hartze arruntetarako, baita suteetarako ere”. Ekipamenduari dagokionez, duela urte bi arte ekipo bera erabiltzen zuten suhiltzaileek esku-hartze arruntetarako zein suteetarako: “Konturatu ginen egoera bakoitzak baliabide ezberdinak eskatzen dizkigula: esku-hartze arruntetan arintasuna berebizikoa da eta leku estuetan eroso sentitu behar da suhiltzailea”. Aldageletara jaitsi gara Gorkarekin eta bertan suhiltzaile bakoitzak leku propioa du, armairu txiki batekin. Eskegita, interbentzio txikietarako arropa malgua eta suteetarako jantzi espezifikoak bereiz daitezke, bestelako elementu askorekin: kaskoak, linternak, auto-erreskaterako gailuak, walkieak eta abar luze bat.

Lau gurpiletara korrika

Behin jantzita, aldageletatik irten eta aurrez aurre ibilgailuen hangarrean daude suhiltzaileak, eta aldageletatik gertuenen dauden lehen ibilgailu garrantzitsuak hiru dira: ur ponpa bi eta eskala edo altuera ibilgailu bat. Banan-banan aztertu ditugu kanpotik eta barrutik. Ur ponparen kamioiaren aurreko aldean gidaria eta Kaboa joan ohi dira eta atzeko aldean lau suhiltzaile, bakoitza bere ekipo autonomoarekin, eserleku bakoitzaren bizkarrean integratuta. Komunikazio Zentroak, modem baten bidez, larrialdiaren kokapena bidaltzen dio kamioiaren GPS sistemari. Hasiera batean informazioa orokorra izan ohi dela dio Gorkak, eta denborak aurrera egin ahala handitzen dutela azaldu du Basauriko parkeko sarjentuak.

Istripuetarako edota etxebizitzetako ateak zabaltzeko erreminten kamioia erabiltzen dute suhiltzaileek. Ibilgailu horretan edozein istriputan lagungarriak izan daitezkeen erremintak daude, hala nola, zizailak edo bereizgailuak, ibilgailuak zabaldu edo egonkortzeko. Hirugarren ibilgailua eskala dugu, eskailera bat duen altuerako kamioia. Suteetarako erabili ohi dute suhiltzaileek bereziki, baita erreskateak egin ahal izateko ere: “Azken batean, sarritan erreskateak errazago egin daitezke altuera batetik”, gehitu du Gorkak. Horiez gainera bestelako ibilgailuak topa daitezke Basauriko parkean: 4×4 ibilgailuak (agintarientzat edo esku-hartze txikietarako), garabiak… Bizkaiko zortzi parkeetan 101 ibilgailu daude guztira gaur egun: 65 ibilgailu astun eta 36 arin. Horiez gainera, 29 atoi daude eta parke bakoitzak ibilgailu bakoitzaren ordezkoa dauka, badaezpada ere.

Ezbeharra gertatu den lekura helduta, suhiltzaileek askotan kontuan hartzen ez den bestelako faktore batekin egiten dute topo: larrialdia dela-eta zer gertatu den ikustera gerturatu diren herritar ikusmiratzaileak: “Lekuan topatzen ditugun pertsonak askotarikoak dira eta gehienetan nahiko urduri ikusten ditugu guk egin behar dugun lana zehazki zein den ez dakitelako”, aitortu du sarjentuak. “Ezjakintasun hori dela eta, batzuetan uste dute ez garela gure lana behar bezala egiten ari: Abisua ematen digutenetik lekura heltzen garen arte denbora igarotzen da eta jendeari luze egiten zaio”.

Arazo horri beste batzuk gehitzen zaizkio, lekukoen urduritasun mailarekin jarraituz: “Urduri dauden pertsona horiei zer egingo dugun azaldu behar diegu askotan. Etxebizitza bateko ateak edo leihoak ezin ditugu berehala zabaldu ura prest ez badago, esaterako: horrek haize korronteak sor ditzake, sugarrak elikatuz. Ateak eta leihoak itxita egon behar dira suteetan, sugarrak itotzeko eta giltzak sarrailetatik kendu behar dira, posible bada suhiltzaileei emateko”. Hala ere, jendea normalean laguntzeko prest agertzen dela aitortu du suhiltzaileak, eta batzuetan ura eta janaria ematen dietela erantsi du.

Hamaika ikustekoak jai dira suhiltzaileak, irteeretan estresa eta arriskua usaintzen duten langile ausartak: “Denetarik ikusi dugu gure lanbidean, egia da hori. Baina norbaitek egin behar duen lana da”, aitortu du Idirinek. Bere lantaldeak momentu benetan latzak bizi izan dituela azaldu digu, baina lasaitasunez egoera kritiko horiei modu eraginkorrean irtenbideak bilatzean datzalas euren jarduna. “Gure atzetik ez da inor etorriko; guk ezin ditugu suhiltzaileak deitu gure bizitzak salbatzeko”.

☉ Basauri

Antón Ferrerori eta errepresio frankistako biktimei omenaldia egingo diete Basaurin martxoaren 9an

|

1976ko martxoaren 8an erail zuten indar errepresio frankistek Anton Ferrero basauriarra // Geuria

Indar errepresibo frankistek Vicente Anton Ferrero basauriarra hil zutenetik 48 urte beteko dira martxoaren 8an.

1976ko martxoaren 3an Gasteizen izan ziren erasoak eta erailketak salatzeko manifestazioan parte hartzen ari zen Anton Ferrero Basaurin eta poliziak tiroz hil zuen bere izena daraman kalearen ondoan 18 urte zituela.

Urtero bera eta diktadura eta errepresio frankistaren biktimak omentzeko ekitaldia deitzen du Ahaztuak elkarteak Basaurin. Aurten martxoaren 9n, larunbatez, izango da 13:00etan Bingen Anton Ferrero kalean.

Osorik irakurri

☉ Basauri

Emakumeek faxismoaren aurka egindako borroka azpimarratuko dute Basauriko M8 egitarauan

|

Martxoaren 8an elkarretaratzea egingo dute Basaurin, Azaroak 25 plazan // Geuria

Martxoa heldu da eta horrekin batera berdintasunaren eta emakumeen eskubideen aldeko aldarriak berriro mahai gainean jartzeko tartea.

Martxoaren 8a Emakumeen Nazioarteko Eguna da eta horren inguruan hamaika jarduera antolatu ditu Basaurin Berdintasun arloak. Eta ez bakarrik egun horretan; izan ere, egitaraua hilabete osoan zehar eta apirilean zehar luzatuko da.

Besteak beste, erakusketak, tailerrak, hitzaldiak eta Emakumeen Ahotsak zikloa antolatu dituzte Basaurin. Era berean, M8an elkarretaratzea ere deitu du Basauriko Asanblada Feministak, Berdintasun Kontseiluaren babesarekin.

M8ko elkarretaratzea 13:00etan izango da Azaroak 25 plazan, indarkeria matxistaren biktima diren eta bizirik atera diren emakumeen Memorialaren eta Eskarabileren estatuaren ondoan (San Pedro elizaren ondoko plaza).

“Aurten ere, emakumeen errealitatea hainbat ikuspegitatik landuko dugu; Martxoaren 8 honetan, bidegabekeria sozialen aurka emakumeek egin duten borroka historikoa ikusgai jartzearekin hasi, eta feminismoak adinik ez duelako aldarrikapenagaz amaituko dugu”, dio Isabel Cadaval Berdintasun arloko zinegotziak.

Emakume erresistenteak

Gatazka historikoaren barruan, emakumeek faxismoaren aurka egindako borroka nabarmendu nahi izan dute Basaurin, eta horretarako martxoaren 4tik apirilaren 26ra bitartean ‘Emakume erresistenteak’ erakusketa izango da Marienean.

Erakusketa hori Memoria Historikoa Berreskuratzeko Elkarteak antolatu du, emakumeek Espainiako Gerra zibilean eta Bigarren Mundu Gerran faxismoaren aurka egindako borroka ikusgai jartzeko asmoz.

Martxoaren 7an, 18:30ean izango da erakusketaren inaugurazio-ekitaldia, eta elkarteko ordezkari batek parte hartuko du bertan.

Mari Luz Esteban eta adineko emakumeak

‘Feminismoa dugu alternatiba!’ hitzaldi-zikloaren barruan, Mari Luz Esteban Galarza basauriarrak adineko emakumeen gaia ikuspegi feminista batetik landuko du. Hitzaldia Marienean izango da martxoaren 21ean 18:00etatik 20:30era.

Martxoaren 21ean ere Korrika igaroko da Basauritik eta hori aprobetxatuta, emakumeek presentzia izango dute kilometro batean, Azaroak 25 plazatik hasita. Aurten Kapritxosas taldeak eramango du lekukoa; izan ere, Basauriko emakumezko pailazo feministen taldeak hamahiru urte betetzen baititu.

Egitaraua / M8 Basaurin

Otsailak 20-Martxoak 5
‘Emakumeen erabakia: Guatemala’ argazki erakusketa Marienean

Martxoak 2-30
‘Emakumeen Ahotsak’ zikloa Social Antzokian: Limbo Cabaret, Sara Azurza, Eva Guerrero, Lolita Flores…

Martxoak 4-Apirilak 26
‘Emakume erresistenteak’ erakusketa (Memoria Historikoa Berreskuratzeko Elkartea)
Inaugurazio-ekintza: martxoaren 7an, 18:30ean

Martxoak 5, asteartea
19:00 Antzerki foro tailerra Marienean

Martxoak 8, ostirala
13:00 Elkarretaratzea Azaroak 25 plazan

Martxoak 21, osteguna
13:50 Korrika: Emakumeen kilometroa (Las Kapritxosas) Azaroak 25 plazatik
18:00-20:30 Hitzaldia Marienean: ‘Emakue zaharren gorputzean jokatzen ari da berdintasuna’ (Mari Luz Esteban Galarza, Emakume Feminista Zaharren taldearekin lankidetzan)

Osorik irakurri

☉ Basauri

Mikel Garcia Basauriko Javi Conde klubeko atleta munduko Short Track Virtus txapeldun da

|

Mikel Garcia Munduko Short Track Virtus Txapelketan, Reimsen (Frantzia) // Argazkia: Geoffrey Wahlen, FFSA

Javi Conde klubeko Mikel Garcia eta Ibai Magdaleno atleta paralinpikoek Munduko Short Track Virtus Txapelketan parte hartu zuten otsailaren 20tik 25era bitartean. Txapelketa Reimsen izan zen, Frantzian.

Lorpenei dagokienez, 800 metroko lasterketan munduko txapeldun da Mikel Garcia. Gainera, zilarrezko domina irabazi zuen 400 metrotan.

“Mikel sasoi bikainean iritsi zen txapelketara, Ciechanowen (Polonia) kros laburreko munduko txapelketan urrezko domina eskuratu ondoren”, dio Javi Conde entrenatzaileak, eta gaineratu du: “Mikelen bi dominek Down kirolarien aldarrikapena indartzen dute Joko Paralinpikoetan lehiatu ahal izateko”.

Hain zuzen ere, Joko Paralinpikoetan ez dago Down sindromedunentzako kategoriarik, eta duela urte batzuk Mikelen gurasoek Elvira Agirrezabal eta Gotzon Garcia‘Down Paris 2024’ ekimena martxan jarri zuten. Ekimen horren helburua da Joko Paralinpikoetan Down kategoria sortzea.

Podiumaren atarian

Bestetik, Ibai Magdalenoren kasuan, podiumaren atarian geratu zen. Magdalenok 3.000 metrotako lasterketan parte hartu zuen eta laugarren bukatu zuen.

Ibai Magdaleno Munduko Short Track Virtus Txapelketan, Reimsen (Frantzia) // Argazkia: Geoffrey Wahlen, FFSA

Era berean, 1.500 metrotako proba ere egin zuen Magdalenok eta zazpigarren sailkatu zen.

“Oso maila altuan lehiatu da Ibai. Lasterketa zailak izan ziren, eta pozik gaude lortu duen emaitzekin”, dio Condek.

Ekainean Javi Conde klubeko zenbait atletak Suedian jokatuko den aire zabaleko Europako Txapelketan parte hartuko dute.

Osorik irakurri

☉ Basauri

Kareaga eta Basozelai auzoetako irisgarritasuna hobetzea jasotzen du Basauriko Udal Gobernuaren planak

Udal ordezkariek azaldu dutenaren arabera “aginte-plana osatzen duten jarduera guztiak Nazio Batuak zehazten dituen Garapen Iraunkorreko Helburuekin lerratuta daude”

|

Basauriarrek merezi duten herria egiten jarraitzea. Hori da Udalak aurkeztu duen Gobernu Planaren helmuga. Horretarako, 6 arlo ezberdinetan antolatutako 79 neurri aurkeztu dituzte Asier Iragorri alkateak eta Isabel Cadaval PSEko bozeramaileak. Arloak honako hauek dira:

  • Basauri Soziala
  • Basauri enpleguarekin, garapen ekonomikoarekin eta tokiko merkataritzarekin
  • Basauri hezkuntzarekin eta gure gazteentzako aukerekin
  • Basauri bizigarria, jasangarria eta segurua
  • Basauri kulturarekin, kirolarekin eta euskararekin
  • Udal moderno eta irekia

Udal ordezkariek azaldu dutenaren arabera “aginte-plana osatzen duten jarduera guztiak Nazio Batuak zehazten dituen Garapen Iraunkorreko Helburuekin lerratuta daude”.  Helburua, Asier Iragorri alkatearen arabera, herritarren ongizatea bermatuko duen eta sozialki aurreratua izango den Basauri bat eraikitzen jarraitzea da. Horretarako, udalerri irisgarri eta seguruagoa eta jasangarriagoa sustatu nahi dute, enpresa eta enplegu aukerak sortzeko gai izango dena. “Denontzako Basauri plural eta euskaldun baten alde ere lan egingo dugu, bere nortasunari eutsiko diona eta kultura- eta aisialdi-eskaintza aberatsa izango duena. Azken finean, Udal moderno eta irekia, kalitate handiko zerbitzu publikoak eskainiko dituena” borobildu du Iragorrik.

Hirigintza protagonista

Neurri zehatzei dagokienez, arlo urbanistikoak pisu nabarmena izango du udal gobernuaren jardunean. Hori horrela, hainbat jarduera garatuko dira “Basauri bizigarria, jasangarria eta segurua” arloaren 26 neurrietan zehar. Horietako bat Kareaga Goikoaren hirigintza-garapena izango da, 1,3,5 eta 7. zenbakietan. Bestalde, Larrazabal eremuaren kasuan birgaitu daitezkeen hirigintza eremuetarako udalaz gaindiko baliabideak aztertzea eta eremu horietarako sarbidea erraztuko da, La Baskoniaren inguruko hirigintza- eta gizarte-garapenarekin batera.

Era berean, San Migelgo Renferen geltokiaren ondotik doan espaloia handitzea, Urbiko plazan hobekuntzak egitea eta Zumalakarregi kalearen hirigintza-berrikuntza integrala egitea aurreikusten da; izan ere, esku-hartze horrek 2024ko aurrekontuan partida ekonomiko bat esleituta dauka. Basauriko alkateak zehaztu du gobernu planean jasotako ekintza batzuk legegintzaldiko lehen hilabete hauetan jarriko direla martxan, eta beste batzuk pixkanaka definitzen edo gauzatzen joango direla. Arlo honen baitan kokatzen dira Basozelai eta El Kaleroko irisgarritasuna hobetzea, parkeak eta aisialdirako eremuak handitzea edo hiri-baratzeak sortzea.

Ongizate komunitarioa helburu

18 neurri jasotzen dira arlo honetan, besteak beste gizarte-bazterkeriako eta ahultasun ekonomikoko egoeren aurkako borroka,”Basauri lagunkoia adinekoekin” programan jasotako ekintzak garatzen jarraitzea, Adinekoentzako gizarte-zentro berria, nahi ez den bakardadearen aurkako programak edo  Sarratuko bizikidetza-unitatearen eta eguneko arreta-zentroaren proiektua garatzea.”Adinekoak gure kudeaketa politikoaren erdigunean daude, eta baliabideak bideratuko ditugu haien babesa eta bizi-kalitatea bermatzeko”, azpimarratu du Isabel Cadavalek.

Beste arloak ere ez ditu bazter utzi udal gobernuak, eta berdintasuna erdigunera ekarri dute. PSE-EEko bozeramaileak adierazi duenez, “Basauriko Indarkeria Matxistaren aurkako II. Planean jasotako neurriak ere ezarriko ditugu, eta indarkeria matxistaren biktimei eta mendekotasuna duten pertsonei laguntza juridikoa eta psikologikoa ematen jarraituko dugu; ezinbesteko zerbitzua da, eta oso beharrezkoa prozesu osoan laguntzeko”.

Enplegua eta tokiko merkataritza ere funtsezko elementuak dira Basauriren garapenerako, eta hori horrela, basauriarrei enplegu-aukerak eskainiko dizkieten enpresa berriak herrian kokatu daitezen lan egingo dutela iragarri dute udal ordezkariek, horretarako dauden guneak baliatuz, bereziki La Baskonia eta Mercabilbao kokatzen diren orubeetan.

Haurreskolen egoera ere kontutan hartu du udal gobernuak plan osatzerako orduan: “agintaldiaren hasieran iragarri genuenez, uztailean, gobernu-akordioa aurkeztu genuenean, udalerrian 0 eta 2 urte bitarteko haurren eskolatze-beharrak aztertzen ari gara, eta, plazarik ez dagoela ikusiz gero, Haurreskolen Partzuergoari eskatuko diogu familiei zerbitzu hori eskaintzeko gune berriak sortzea, Basaurin antzemandako eskaerari erantzuteko”, gogorarazi du Cadavalek.

Kulturari, kirolari eta euskarari dagokienez, kultura-ekipamendu berri bat izateko helburuan aurrera egingo da, Baskoniaren nabe zaharraren birgaitzearekin, eta Euskara Sustatzeko Plana ere garatuko da, prozesu parte hartzaile baten bidez.

Bukatzeko, beste helburu nagusi bat ere badu planak, udal eredu  “modernoago, parte-hartzaileago eta irekiago” baten arrastoan.

Osorik irakurri

☉ Basauri

Jantokiaren kalitatea bermatzeko “aktiboki lan” egingo duela ziurtatu die Basauriko Udalak Guraso Elkarteei

Eusko Jaurlaritzak Basauriko Udalari azaldu dio egungo jantoki-zerbitzurako alternatiba ezberdinak lantzen ari dela, eta litekeena dela Basauri izatea horrelako esperientzia bat martxan jartzeko aukeratuko duten lehen herrietako bat

|

San Migelgo Sofia Taramona ikastetxeko jantokia / Sofia Taramona

Hilabete hasieran Basauriko IGE taldeak ( Ikasleen Guraso Taldeak) gutuna igorri zien ikastetxe publikoetako gurasoei, otsaileko Osoko Bilkurara eraman behar zuten aldarrikapen eta eskariaren berri emateko: udal sukalde baten sorrera herrian, “eskolak eta interesa duten beste zentro batzuk hornitu ahal izango duena, enplegua udalerrian eskainiz eta bertako merkataritzan oinarritutako kalitatezko janaria eskaintzen duena”. Hori bakarrik ez, bihar 18:00etan ospatuko den Osoko Bilkurara hurbiltzeko gonbidapena luzatu zieten gurasoei.

Eskari hau ez da Guraso Taldetik egiten duten lehena, aurretik ere hainbat proposamen egin baitituzte, gutunean bertan zehazten dituztenak, betiere, “gure zentroetan elikadura egoki baten alde” lan egiteko helburuarekin : “lehenik eta behin, garraiatutako catering-zerbitzuak sinatutako agirien zehaztapenak bete daitezen borroka egin genuen (gutxiegitzat jotzen ditugun dokumentuak), eta gure zentro gehienetan tokian tokiko sukaldaritza ere eskatu dugu (guztietan bideraezina ikusten duguna eta denbora asko behar izango da aldaketa lortzeko)”.

Proposamen honen harira, Basauriko Udalak bilera egin du guraso-elkarteetako ordezkariekin, eta bertan hainbat konpromiso hartu ditu, “ikastetxe horietako ikasleek kalitatezko jantoki-zerbitzua jaso dezaten, betiere bere eskumenen esparruan”. Hasteko, udal arduradunek zera zehaztu dute: “Basauriko Udalak udalerriko eskola-jantokien egoerari buruzko informazioa bildu eta kontrastatu du zenbait iturritatik, besteak beste, Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza Saila eta guraso-elkarteak, zerbitzuaren diagnostikoa egin, eta horrela, Eusko Jaurlaritzari Basauriko familien kezkak eta proposamenak helarazi ahal izateko”.

Helburu horrekin, Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza Saileko arduradunekin harremanetan egon da etengabe Udala, guraso-elkarteen iritziak eta gogoetak helarazteko eta egungo zerbitzua hobetzeko konponbideak bilatzeko deia egiteko; izan ere, jantoki-zerbitzua Basauriko Udalaren eskumena ez den arren, arazoak udalerriko familia askori eragiten die

Eusko Jaurlaritzarekin izandako hartu eman horren harira, udalak jakin ahal izan du Eusko Jaurlaritza “beste alternatiba batzuk” baloratzen ari dela jantoki-zerbitzurako, eta horietako baten bat gauzatu balitz “litekeena dela” Basauri izatea horrelako esperientzia bat martxan jartzeko aukeratuko duten lehen udalerrietako bat.

Bukatzeko, Udalak adierazi du  “eskumena duen Eusko Jaurlaritzarekin batera, ikuspegi juridiko, tekniko eta ekonomikotik bideragarria den edozein aukera aztertuko” duela, “baldin eta gure ikasleei emandako jantoki-zerbitzuaren kalitatea hobetzeko bada”. Helburu hori lortze aldera, “udal-azpiegiturak Eusko Jaurlaritzaren esku jartzeko prest dago Basauriko Udala, xede horretarako erabil ditzaten, bai eta eskumena partekatzeko prest ere, lankidetza-hitzarmenen bidez edo bestelako bideetatik, horretarako beharko litzatekeen finantzaketarekin”.

Begiraleen artean euskara sustatzea helburu

Beste alde batetik, Udalak jakinarazi du jantokiko eta jolastokiko begiraleekin lan egingo duela,  “enpresa esleipendunaren betebeharra” den arren. “Basauriko Udalak”,  borobildu dute  ” bere kudeaketaren lehentasunezko arloetako bat euskararen erabilera sustatzea denez, zenbait aukera, baliabide eta ekintza baloratzeko konpromisoa hartu du, guraso- elkarteekin lankidetzan gune horietan euskararen erabilera sustatzeko helburuarekin”.

Osorik irakurri