☉ Galdakao
Hondakin organikoen bilketa % 10ekoa izateko erronka hartu dute Galdakaon; egun % 1,4koa da
Galdakoztar batek, batez beste, 260 kilo hondakin botatzen ditu urtean errefusako edukiontzira; edukiontzi marroira, bost kilo besterik ez.

Hondakin organikoak birziklatzeko sentsibilizazio-kanpaina berri bat abiaraziko du Galdakaoko Udalak, Bizkaiko Foru Aldundiko Iraunkortasuna eta Ingurune Naturala Zaintzeko Sailaren eta Artelatz enpresaren laguntzarekin. ‘Orain bai, ezin gara atzean geratu’ lemapean, “ahalik eta familia gehien” lortzea da helburua, eta erronka bat luzatu diete galdakoztarrei: organikoaren bilketa %10era iristea, alegia. Gaur egun % 1,4koa da materia organikoen bilketa. Herritar guztiak deitzen dituzte kanpainan parte hartzera, ostalaritza eta komertzioak espresuki aipatuta.
Galdakaon jasotzen duten zaborraren % 74 errefusa da, hau da, gaikako bilketa barik jasotako hondakina. Bereizita batutako hondakin organikoak zabor guztien % 1,4 baino ez dira. “Bestela esanda: galdakoztar batek, batez beste, 260 kilo hondakin botatzen ditu urtean errefusako edukiontzira; edukiontzi marroira, 5 kilo besterik ez”, diote udal ordezkariek. Zaborren kudeaketaren egoera ezagutu nahian 2019ko azaroan azterketa bat egin zuen Udalak, eta horren bitartez ondorioztatu zuten errefusaren edukiontzietara botatako 17 poltsetatik hondakin organikoak % 48a suposatzen zuela, hots, bereiziko balitz, edukiontzi marroian bota beharrekoa.
Martxoaren 1etik aurrera haragia eta arraina bildu ahal izango dira Bizkaian edukiontzi marroian eta hori aitzakia hartuta, galdakoztar gehiagok bosgarren edukiontzian parte hartzeko deia egin du Udalak: “Martxotik aurrera edukiontzi marroian begetal jatorrizko hondakinak jasotzeaz gain animalia jatorriko hondakinak ere isuri ahal izango ditugu. Hala nola, haragi, hestebete, arrain, itsaski, hezur, arrautza azal eta gazta hondarrak utzi ahal izango dira edukiontzi marroian. Horrela, hondakin organikoen gaikako bilketa errazagoa izango da. Beraz, portaera-ohitura berriak hartzeko unea da, gehiago eta hobeto birziklatzera eramango gaituena”, diote.
“Hondakin organikoak konpostegietara bideratzen dira, eta bertan, ongarriaren osagarri modura erabili daitekeen konposta egiten da”, dio Ainara Telletxe Galdakaoko Udaleko Ingurumen teknikariak: “Errefusako edukiontzira botatzen ditugun hondakinak, berriz, tratamentu mekaniko eta biologiko baten ostean zabortegira joaten dira, ingurunerako dakartzan ondorio negatibo guztiekin. Gaikako bilketak eta birziklatzeak zabortegi eta erraustegien beharra murrizten du”. Nerea Orozko Ingurumen arloko zinegotziak jakinarazi duenez, “erraustegietan erretzen denetik % 80 atmosferara doa eta % 20 lurrean geratzen da. Eta ez zoru gainean soilik, baizik ur eta erreketara joaten da”.
Galdakoztarrek edukiontzi marroia erabili ahal izateko izena eman behar dute, eta horretarako zortzi informazio-puntu prestatuko dituzte martxoaren 1etik 9ra bitartean (beherago informazio guztia). “Puntu horietan, kuboak, poltsak, hondakinak edukiontzira sartzeko txartela eta birziklatzeko gida bat banatuko dira”, diote udal ordezkariek. Informazio-gune horiek kalean non eta noiz egongo diren jakiteko 1.200 kartel jarriko dituzte auzolagunen atarietan.
Europako helburuetatik urrun
2014an hasi zuen Galdakaoko Udalak materia organikoa gaika biltzeko bidea eta 2017rako 3.000 galdakoztar inguru zeuden izena emanda hondakin organikoa birziklatzeko. Hala ere, udal ordezkariek adierazi dutenez, “azken urteetan, tamalez, askok parte hartzeari utzi diote”. “Europatik datorren araudira begira, galdakoztarrok ezin izango gara eskatutako helburura iritsi ez badugu materia organikoa biltzen. Inguruko gero eta herri gehiago, gero eta lurralde gehiago Europako helburuetara hurbiltzen ari dira, gu zergatik ez?”, diote udal ordezkariek: “Aukera ona dugu garapen ekonomiko zirkularrago batean kontzienteki parte hartzen duen gizarte jasangarriago eta modernoago baten trenera igotzeko”. Ildo horretan, Galdakaok arlo horretan duen “egoera kaskarraz” ohartarazi du Iñigo Hernando alkateak, zaborraren kudeaketa desegokiak dakartzan eraginen aurrean Europako Batzordeak zehaztuta dituen gutxienekoak gogora ekarrita: 2025ean gaikako bilketa % 55 izateko helburua ezarria du Europak, 2030erako % 60 izatekoa, eta 2035ean % 65: “Zenbaki horietatik oso urrun dago Galdakao: hondakinen % 21 soilik bereizten dira”, dio Hernandok.
Informazio-guneak
Hondakin organikoak bereizita biltzeko materiala banatuko dute informazio-guneetan
Martxoak 1, astelehena
10:00-15:00 Plazakoetxe. Parkearen sarreran
Martxoak 2, asteartea
10:00-15:00 Usansolo. Unkina plazan
Martxoak 3, asteazkena
15:00-20:00 Torrezabal. Lehendakari Agirre plazan
Martxoak 4, osteguna
15:00-20:00 Gorosibai. Gorosibai auzoa, 5A
Martxoak 5, ostirala
10:00-15:00 Bengoetxe. Aperribaibide 2-4
Martxoak 6, larunbata
10:00-15:00 Udaletxea. Kurtzeko plaza
Martxoak 8, astelehena
15:00-20:00 Aperribai. Liburutegi ondoan
Martxoak 9, asteartea
10:00-15:00 Urreta. Kiroldegi ondoan
☉ Galdakao
Argazkiak | Galdakao eta Altsasu senidetu egin dira inauterien transmisioari jarraipena emateko

Herriak senidetzen direnean ez dira soilik erakundeak batzen; historiak, tradizioak eta balioak elkarlotzen dira, belaunaldiz belaunaldi irauten duen ondare kulturala elkarrekin eraikiz.
Eta horren adibide da Galdakao eta Altsasu udalerrien arteko senidetzea [hemen bideoa!]. Altsasuko Ihauteriak berreskuratzeko lanean Galdakaoko Andra Mari Dantza Taldeak egindako ikerketa balioan jarri dituzte.
Lan horrek Euskal Herriko eta Europa osoko ospakizun zaharrenetako eta arkaikoenetako bat berreskuratzea ekarri zuen, eta bi komunitateen arteko lotura kultural berezia sortu zuen.
Gaur egikaritu dute lotura instituzionala Iñigo Arriandiaga Hernando eta Javier Ollo Martinez alkateek.
Bi udalerrien artean ekintza partekatuak garatzeko eta kultura, gizarte eta ekonomia arloko lankidetzak sustatzeko nahia adierazten duen dokumentua sinatu dute.
Era berean, inauterien inguruan jardunaldi eta jarduera partekatuak sustatzea adostu dute, Galdakaoko eta Altsasuko belaunaldi berriei transmisioa bermatzeko. Galdakaoko Andra Mari Dantza Taldeak 70eko hamarkadan abiatu zuen eta Altsasuko herritarrekin batera inauteri berezi hori berreskuratzeko egindako lanari jarraipena emango diote horrela, berreskuratu zen ondare hori indartsu manten dadin.
☉ Galdakao
Bideoa | “Altsasuko Ihauterien garrantzia bermatu nahi dugu Galdakaoko eta Altsasuko udalek”
Herriak senidetzearen arrazoia Altsasuko Ihauterien berreskurapena izan da. Izan ere, Galdakaoko Andra Mari Dantza Taldeko kideek ikerketa abiarazi zuten 70eko hamarkadan Altsasuko inauterien inguruan.

Galdakao eta Altsasu senidetu dira. Gaur bertan egin dute senidetze-ekitaldia Torrezabal Kultur Etxean.
Iñigo Arriandiaga Hernando Galdakaoko alkatea eta Javier Ollo Martinez Altsasuko alkatea izan dira, baita Andra Mari Dantza Taldeko eta Altsasuko herri Inauteri Batzordeko ordezkariak ere.
Altsasutik hainbat lagun eta Galdakaotik beste hainbeste bertaratu dira ekitaldira eta Torrezabaleko aretoa jendez lepo egon da.
Senidetzearen arrazoia Altsasuko Ihauterien berreskurapena izan da. Izan ere, Galdakaoko Andra Mari Dantza Taldeko kideek ikerketa abiarazi zuten 70eko hamarkadan Altsasuko inauterien inguruan.
Lan horrek Euskal Herriko eta Europa osoko ospakizun zaharrenetako eta arkaikoenetako bat berreskuratzea ekarri zuen, eta bi komunitateen arteko lotura kultural berezia sortu zuen.
Senidetzearen helburua da Galdakao eta Altsasuren arteanekintza partekatuak garatzea eta kultura, gizarte eta ekonomia arloko lankidetzak sustatzea. Besteak beste, inauterien inguruan jardunaldi eta jarduera partekatuak sustatzea adostu dute, “Galdakaoko eta Altsasuko belaunaldi berriei transmisioa bermatzeko”.
Jon Eguskiza Ugarte Andra Mari Dantza Taldeko kidearen eta Asier Jorge Aristorena Altsasuko Herri Ihauterien batzordeko kidearen berbak jaso ditugu GEURIAn, senidetzea modu ofizialean eman eta gero.
☉ Galdakao
Galdakaoko Auzoakeko zinegotziek “herriaren alde” lanean jarraituko dute: “Ez gara joko honetan sartuko”

Gaur goizean GEURIAn publikatu dugunez, Auzoak utzi duten 12 sinatzaileek salatu dute bi zinegotziek “asanbladaren ezkutuan erabaki garrantzitsuak” hartu dituztela.
Komunikatu horren berri izan ostean, Auzoakeko zinegotziekin harremanetan jarri da berriro GEURIA: “Ez gara joko honetan sartuko, herriaren alde lanean jarraituko dugu orain arte egin dugun bezala”.
“Auzoaketik joan direnen erabakia ez da inongo batzarretan planteatu, ez eta aurretik argitaratutako komunikatuetan ere”, gaineratu dute: “Nolanahi ere, formekin bat ez gatozen arren, errespetatu egiten dugu hartu duten erabakia, eta eskerrak ematen dizkiegu proiektu honi emandako denboragatik. Guk lanean jarraituko dugu”.
☉ Galdakao
Auzoak utzi duten 12 sinatzaileek salatu dute bi zinegotziek “asanbladaren ezkutuan erabaki garrantzitsuak” hartu dituztela
Auzoak Galdakao plataformaren hasieran zeuden 21 pertsonetatik 12k taldea utzi dute: “Aktibo daudenak bi zinegotziak eta beste bi kide dira”

Auzoak Galdakao plataformaren parte ziren 12 pertsonak taldea utzi dute. Horiek dira: Santiago Amillano Martinez, Pedro Gabella Garcia, Arturo Gamarro Rodriguez, Olaia Parra Mezo, Gerardo Brossy, Zaloa Urrutikoetxea Portugal, Asier Martinez Gonzalez, Leticia Corona Guijarro, Sandra Baz Peña, Raul Madrazo Manteca, Norma Liliana Sanabria Reyes eta Itxaso Alonso Arana.
“2023an 21 pertsonak hasi genuen proiektua. Gaur egun, martxan jarri genuenon gehien-gehienok ez gara jada proiektuaren parte, eta ez dugu babesten ere”, adierazi dute hedabideoi helarazi diguten komunikatuan, eta gaineratu dute Auzoak-en aktibo jarraitzen dutela egungo bi zinegotziek eta beste bi kidek.
Plataformatik alde egin dutenek sare sozialetan publikatutakoa berretsi dute: “Jakinarazitakoa errepikatzen dugu: barne hausnarketa eta eztabaida prozesu baten ondoren, asanblada osatzen genuen gehienok etapa hau amaitutzat ematea erabaki dugu“.
“Talde minoritario batek Auzoak izenarekin jarduera instituzional edo politikoarekin jarraitzea erabakitzea erabaki eztabaidagarria da, eta ezin da aurkeztu proiektu kolektiboaren jarraipen gisa, urte hauetan asanbladak pentsatu, landu eta sostengatu zuen bezala. Are gutxiago, zinegotzi-akta dutenek Auzoak ordezkatu behar dutenean eta, horrekin batera, proiektu hori beren botoarekin bermatu zuten bizilagunak ordezkatu behar dituztenean. Esparru horretan, zinegotzi-aktak ez luke jabetza indibiduala izan behar, baizik eta herritarren eta biltzarren mandatua”, diote.
Arrazoiak: “Estatutuak ez betetzea”
Auzoaketik joan diren 12 sinatzaileek salatu dute udalbatzan dauden bi zinegotziek “erabaki garrantzitsuak hartu dituztela asanbladaren ezkutuan”.
“Inflexio-puntua aurtengo aurrekontua izan da: ez zizkioten plataformari aurkeztu eta, beraz, asanbladak ere ez zuen horiek ezagutzeko, eztabaidatzeko eta bozkatzeko aukerarik izan”, salatu dute. “Asanbladaren Estatutuen eta Kode Etikoaren arabera, asanblada organo subiranoa eta gorena da, eta Udal Taldeak erabakiekin eta adostutako zuzendaritzarekin bat etorriz jokatu behar du, bere jardueraren berri emanez eta informatuz”.
Zinegotziek printzipio horiek ez dituztela bete salatu dute: “Erabakiak eta jarrera instituzionalak hartu dira, asanbladaren organoetan aldez aurreko informaziorik eta eztabaidarik eman gabe, eta ordezkaritza-lotura ahuldu da asanbladarekin eta zerbitzatzeko diogun auzoekin”.
“Une honetan, denak egoeraren jakitun izanik, interes pertsonaletara edo inbidietara jotzea zentzugabekeria eta arduragabekeriazko ekintza da bi zinegotzien aldetik, zeintzuek gutxieneko batzuk sinatu zituzten taldearekin, etika- eta jarduera-kode batean oinarrituta”, diote.
☉ Galdakao
Bideoa | Chami eta Jon aurkezle finek Korrika aurkeztu dute Galdakao

Martxoaren 27an iritsiko da Korrika Hego Uribe eskualdera. Ugaotik sartu, eta Arrigorriaga, Basauri, Etxebarri eta Galdakao zeharkatu ostean, Usansolotik alde egingo du lekukoak Arratiarantz [hemen eskualdeko ibilbidea!]
Eskualdean 24. edizioaren nondik norakoak ari dira aurkezten, eta Galdakaon Jon Olea eta Ander Chamizo herritarrek aurkeztu zuten. Barreak eta algarak eta musika nagusi izan ziren aurkezpenean.





























