Sareak

☉ Arrigorriaga

Hausnarketa / Nahiago nuke oker egon

|

Bruno Oliveira / Unsplash

Gizakiak mundua berarena dela erakutsi nahi izan du urteetan zehar, jabetza eder, baliotsu eta misteriotsu bat, baina jabetza bat azken finean. Planeta gure zerbitzura dagoen mendeko bihurtzen saiatu gara, gizakiaren kontsumorako beste produktu bat balitz bezala. 2020.urte hasieratik hedatzen hasi den Covid-19aren pandemiak, ordea, ustekabean harrapatu ditu goi mailako aditu eta agintariak. Bat-batean konturatu gara, kontrolpean zegoela uste genuen naturaren eraginpean gaudela gu ere, hierarkia hori aldatu egin da gure begien aurrean. Segurtasun ilusioa eragiten zuen kontrol hori galtzeak izua zabaldu du gizartean, bai heriotzari eta baita mundu mailako etenaldi honek izan ditzakeen ondorioei dioguna ere. Hein batean, gerraren edo frankismoaren biktimek bezala?, bigarren pandemia bati beldurrez biziko gara honetatik ateratzean, ondorio ekonomiko eta sozialei aurre egin behar izateaz gain. Egoera honetan normaltasun berri horretara itzultzerakoan zer aurkituko dugun galdetzen diot neure buruari edo hobeto esanda etorkizuna haien eskuetan duten pertsonengan fidatzen naizen.

Galdera horren aurrean John Grayren erantzuna “Why this crisis is a turning point in history” artikuluan, argia da “bizitzen ari garen krisia inflexio puntu bat da historian” eta beraz, honen osteko mundu berria guztiz ezberdina izango da, globalizazioa geldiezinarekin bukatu eta gizakia bizitza oraindik birtualago eta zatikatuago batera bultzatuko duena. Estatu batzuek krisiari aurre egiteko gaitasuna izango dute eta beste batzuek ordea porrot egingo dute, birusari aurre egitearen eta ekonomia mantendu beharraren presiopean. Herrialdeek, kapitalismo liberalaren ahultasuna frogatu denez, globalizazioa baztertu eta politika protekzionistagoak burutuko dituzte, eta osasunerako eta oinarrizko beharretarako produktuak estatuan bertan produzitzen hasiko dira, horrelako egoerei aurre egin ahal izateko. Azken finean, Grayk kooperazio internazionala ipuin erakargarri baina faltsu bat dela deritzo, eta krisitik irtetea estatu bakoitzaren “desglobalizazoari” egokitzeko gaitasunaren araberakoa izango dela, Ekialdeko Asia egoera honetatik garaile aterako delarik. Apokaliptikoa deitu daiteke, filosofo honen iritzia, ezagutzen dugun munduaren aldaketa handi bat proposatzen duelako, non kapitalismo liberalak behingoz porrot egingo duen, azkenean bere hauskortasuna erakutsi duelako. Hala ere, azken urteetako historiari erreparatuz gero eta 2008an irekitako zauria oraindik itxita ez dagoen honetan, zaila egiten zait pentsatzea, berriro ere abiadura hartzeko atzerapauso bat (handia bada ere) soilik ez dela sinestea.

Walden Bellok “El Mundo después del coronavirus: el impulso es hacia una sociedad postanticapitalista” artikuluan John Grayrekin guztiz bat egiten ez duen arren, Covid-19aren ondorengo joera mundu postkapitalista baterantz bideratuta dagoela uste du. Soziologo horrek, 2008ko krisiak sistema kapitalistaren indar objektiboa eraso zuela uste du, eta oraingo honek berriz iritzi publikoa esnarazi duela, jada arriskuan zegoen sistema ekonomikoaren zilegitasuna kaltetuz. Haserre, sumin eta segurtasun-gabezia gehiegi dago eta muturreko eskuinak eta ezkerrak soilik dute egoera hau aprobetxatzeko aukera. Ez da lehen aldia muturreko egoeren aurrean polarizazio politikoa gertatzen dena. Aurreko krisian zehar mundu osoan ikusi zen muturreko eskuinaren indartzea, haserre eta galduta dagoen jendeari erantzun erraz eta zuzenak eman dizkiona, naziek judu, homosexual, ijito eta abarrekin egin zuten bezala, “errudunak” seinalatuz. Haien nahigabea enfokatzeko itu bat eskaini diete pertsonei, Bellok dioen bezala: ezkerra atzean geratu da estrategia politikoan eta lider karismatiko eta probokatzaileenak batez ere eskuinean daude, Donald Trumpen eta Santiago Abascalen kasuan ikus daitekeen bezala. Kapitalismoaren eta merkatu librearen sisteman jarraitu ala ez, muturreko eskuinak aukera paregabea izango du zorigaitz hori guztia haren helburu autoritarioetara bideratzeko. Desglobalizazio prozesuarekin hasten bagara ordea, Grayk ez bezala, Bellok ekonomia nazionalean zentratuta legokeen, baina komunitate internazionalaren lankidetzaren alde egingo lukeen sistema batean sinesten du, bi kontzeptu horien arteko oreka lortzeko asmoz.

Desglobalizazioa eragingo duen aldaketa handi horren antitesia da Mari Carmen Gallastegiren iritzia, “globalizazioaren joerak atzera egingo duela pentsatzea ameskeria” dela uste baitu “Balkoitik balkoira ekonomiaz” artikuluan adierazten duen bezala. Grayk igartzen duen banaketaren aurrean, ekonomialariak lezioa ikasi duen mundu bat sortuko dela deritzo, pertsonen eta herrialdeen arteko elkartasunean oinarritua eta oraindik harreman estuagoak izango dituena. “Zoriontsuagoak” izan diren garaietara itzultzeko helburuarekin elkartuko omen da gizartea eta horrela sektore ezberdinen arteko elkarlana sustatuko da. Denborarekin politika neoliberalek aurrera jarraitu arren, sektore publikoa indartuko dela uste du Gallastegik, bizitako egoera latzaren ostean garrantzitsua zer den argi edukiko dugulako.

Miren Etxezarretak dioen bezala “nahiago nuke oker egon” baina, eszeptikoa naiz Gallastegik aurkezten digun munduaren etorkizun positibo horren aurrean. Nire bizitza laburrean ikusi dudanak argudio gisa asko balio ez duen arren, zaila egiten zait elkarlan altruista horretan sinestea, eta krisi honetan sufrituko dutenak betikoak izango direla susmatzen dut. Enpresak eta entitate finantzarioak aurrera aterako dira, agian galera batzuekin, baina hala ere estatuak zein Europar Batasuna arduratuko dira horiek altxarazten eta berriro ere martxan jartzen. Hasieran kapitalismoaren bizikletak gurpiltxo laguntzaileak beharko ditu agian, baina egoera berri honetara egokitu bezain laster beti bezala jarraituko du aurrera. Krisi hau ez dute beraiek pairatuko, langabezian geratuko diren, heriotzen oinazea jasan behar izan duten eta aurreko egoera “normal” horretan jada kale gorrian bizi ziren edo hilabete amaierara heltzeko zailtasunak zituztenek baizik. Agian errealitate berri bat etorriko zaigu, baina zoritxarrez gizartearen hierarkia hori ez da aldatuko. Ekaitza ez da birusa garaitzean amaituko, eta mundu berri edo ez hain berri horretan ikusiko da nork izango duen euriaz babesteko aterkia eta nork ez.

Aterkiak banatzen saiatzen direnen alde jarriko naiz ni.

BIBLIOGRAFIA
– Miren Etxezarreta eta Mari Carmen Gallastegi, “Balkoitik balkoira, ekonomiaz”. Berria (2020/05/09).
– John Gray, “Why this crisis is a turning point in history”. New Statesman (2020/04/01).
– Elkarrizketa Walden Bellorekin, “El mundo después del coronavirus: “El impulso es hacia un sistema postcapitalista”. Página/12 (2020/05/10).

☉ Arrigorriaga

Argazkiak | Euriak ez ditu Arrigorriagako herri-inauteriak geldiarazi

Ehunka arrigorriagarrek hartu dute parte aurtengo inauterietan. Plazara heltzean, Ibarra inkisidorearen herri-epaiketa egin dute

|

Plaza, jendez lepo // Geuria

Gaur goizean inauteriak girotzen hasi dira eta arrastirako bero-bero egon da giroa herrigunean. Elkarretaratzearen ostean (eta iragarritakoa baino zertxobait lehenago), kalejira hasi dute Odolemaileen plazatik. Bertatik Urgoiti pasealekura igaro dira eta artez artez udaletxeko plazara heldu dira.

Ehunka arrigorriagarrek hartu dute parte aurtengo inauterietan. Plazara heltzean, Ibarra inkisidorearen herri-epaiketa egin dute. Bertan izan gara!

Osorik irakurri

☉ Arrigorriaga

Arrigorriagako udal ordezkariak Lanbarketako auzotarrekin elkartu dira irisgarritasun arazoak hobetzeko

“Datozen hilabeteetan bileran aztertutako aukerak eta proposamenak jaso eta egituratuko dituen auzoaren plan orokorra aurkeztuko diegu bizilagunei”, azaldu dute Udaletik

|

Lanbarketa auzoa // Gmaps

Maite Ibarra Arrigorriagako alkatea eta David Cidre Auzoetako eta Hirigintzako zinegotzia Lanbarketako bizilagunekin elkartu dira Arrigorriagako auzoko irisgarritasun arazoei irtenbidea bilatzeko eta bertako aparkalekua hobetzeko. Topaketa hau Udalak auzoen bizi-kalitatea hobetzeko duen estrategiaren parte da

“Lanbarketako auzotarren bertaratze handia egon zen; guztion artean auzoak irisgarritasunari eta aparkalekuari dagokionez eskaintzen dituen aukerak eztabaidatu eta zirriborratu genituen”, azaldu du Cidrek.

Auzotarrekin izandako bileraren ondoren, Udalak konpromiso zehatza hartu du: “Datozen hilabeteetan bileran aztertutako aukerak eta proposamenak jaso eta egituratuko dituen auzoaren plan orokorra aurkeztuko diegu bizilagunei”.

Osorik irakurri

☉ Arrigorriaga

Greba egun berria deitu dute Arrigorriagako Arandia egoitzako langileek otsailaren 18an, egungo lan baldintzak salatzeko

Dozena bat pertsona, Arandia egoitzako langileak guztiak, Arrigorriagako udaletxe aurrean elkartu ziren, enpresaburuei “benetako konponbideak” eskatzeko

|

Langileak, Arrigorriagako udaletxe ondoan // Geuria

Domus VI Taldeak kudeatzen duen Arandia adinekoen egoitzako langileek greba egun berri bat egin zuten atzo, otsailaren 12an, ELA sindikatuak deituta.

Dozena bat pertsona, Arandia egoitzako langileak guztiak, Arrigorriagako udaletxe aurrean elkartu ziren, enpresaburuei “benetako konponbideak” eskatzeko eta gogorarazi zuten “profesionaltasunez, arduraz eta konpromisoz” lan egiten dihardutela, gaur egun dituzten lan-baldintzak kontuan izanik. Aldarrikapenak egin ostean mobilizazioa egin dute herrian zehar.

Azken greba egunak, hiru hain zuzen ere, iazko abenduan egin zituzten. “Errebindikazioa argia eta legitimoa da: zaintzen dituztenak zaindu behar dira, lan-osasuna ezin baita alde batera utzi”, azaldu dute ELAtik. Langileen arabera, “enpresak ez ditu inolako konponbiderik eskaini langileen etengabeko salaketa eta ohartarazpenen aurrean”, eta otsailaren 18an greba egingo dutela iragarri dute.

ELAko bozeramaileen arabera, egoitzako langileek hainbat arazo bizi dituzte gaur egun. Horietako bat iazko otsailaren 3an martxan ipini zuten arrisku psikosozialen ebaluazioa da: “Lehen fasearen emaitzek lanaren ondoriozko gehiegizko lan-kargak eta osasun-arazoak antzeman ondoren, prozesua hilabetez luzatu zen, neurri zuzentzailerik hartu gabe”, azaldu dute sindikatuko bozeramaileek.

Adineko herritarrak, Arrigorriagan // Geuria

2025. urtearen amaieran, enpresak bukatutzat eman zuen ebaluazioa, eta 2026ko urtarrilaren erdialdean ebazpena eskuragarri egongo zela iragarri zuen. “Gaur egun, 2026ko urtarrilaren 28an, plantillak ebazpen hori jaso gabe jarraitzen du, beraz, lan-kargak zuzendu gabe eta prebentzio-neurririk aplikatu gabe jarraitzen dute”.

Beste arazo bat langileen nominak dira ELAren arabera. “Joan den urtarrilaren 1eko eta iazko abenduaren 25eko jaiegun bereziak gaizki ordainduta edo zuzenean ordaindu gabe agertzen dira. Jaiegun arruntak ez ditugu kobratzen, bi nominaren sistemak nahasmena, segurtasunik eza eta gardentasunik eza eragiten ditu, horietako bat hurrengo hilean ordaintzen baita, nahiz eta aurreko hilabeteari dagokion.

Hori dela eta, emakume langileek itxaron egin behar dute akatsak detektatu eta erreklamatu ahal izateko. Lan taldeak nomina argiak, ulergarriak eta irakurgarriak eskatzen ditu, kobratutakoa behar bezala egiaztatu ahal izateko”.

Sindikatuaren arabera, langileek ez dute enpresarekin gatazkarik izan nahi: “Baldintza duin, seguru eta osasungarrietan lan egitea ahalbidetuko duten neurri zehatzak nahi dituzte”, argitu dute.

Sinadura bilketa, martxan

Egoerari konponbide bat emateko ahaleginetan, langileek sinadura bilketa bat hasi dute eskaera birekin: alde batetik, erizaintzako arreta eguneko 24 orduetan eskatzen dute. 24 orduetan kontratazioa hobetzea, gerokultore-, gaueko zeladore- eta garbiketa-ekipoen zuzkidura nahikoa, egonkorra eta iraunkorra bermatuz, gainkarga eta lan-karga murrizteko, lan-baldintzak hobetzeko eta egoiliarrei arreta duina eta kalitatezkoa bermatzeko.

Bestalde, jaiegunen ordainketa zuzena eskatzen dute ere, bai egun bereziak, bai ordinarioak. “Nominak argi eta garbi ulertu behar dira, kobratutako dirua modu gardenean egiaztatu ahal izateko”.

Osorik irakurri

☉ Arrigorriaga

Sukaldaritza osasungarria egiteko tailerra antolatu dute Arrigorriagako Abusu auzoan

|

Menu bat // Geuria

Sukaldaritza osasungarria eta errezeta bereziak egiteko tailerra antolatu dute Abusu auzoan 16 urtetik gorako pertsonei zuzenduta, martxoaren 3an, 10ean, 17an eta 24an.

Arrigorriagako Osasun Forotik jaio den tailerra da honako hau eta errezeta errazak eta orekatuak prestatzeko gakoak eskainiko ditu, elikadurak osasunean duen zuzeneko eragina oinarri hartuta.

Tailerra Abusuko Zentro Soziokulturalean antolatu dute 15:30etik 17:30ra. Prezioa 10 eurokoa da (hobariak daude) eta 12koa herrian erroldatuta ez daudenentzat. Ordainketa kreditu txartelarekin egin behar da. “Prezioak ez ditu errezetak egiteko behar diren osagaiak barne hartzen”, zehaztu dute Udaletik.

Edukiera mugatua izango da. Izen emateak egiteko eta informazio gehiago jasotzeko idatzi abusu@arrigorriaga.eus helbide elektronikora.

Osorik irakurri

☉ Arrigorriaga

David Cidre: «Arrigorriagan lurpeko aparkalekua eraikiko bagenu Bilboko Zabalgunean izaten ari diren bezalako lanak izango genituzke herrian»

David Cidre Hirigintza zinegotziarekin hitz egin du GEURIAk EAJk udaletxeko plaza azpian aparkaleku bat egiteko aukera aztertzeko proposamenaren haritik

|

Arrigorriagako udaletxea eta aurrean, plaza // Geuria

Arrigorriagako EAJk udaletxeko plaza azpian aparkaleku bat egiteko aukera aztertu dezan eskatu dio Udal Gobernuari.

Jeltzaleen arabera, Arrigorriagako herrigunean aparkalekurik ez egotea “eguneroko mugikortasunerako sarbideari eragiten dion egiturazko arazoa” da. Horren haritik, eta EAJko ordezkarien arabera, “hainbat proposamen” egin dizkiote udal gobernuari aparkalekuak eremu jakin batean eraikitzeko eta “gobernu taldearen erantzunik eta onarpenik ez dutela izan” adierazi dute.

Horren haritik, GEURIAk David Cidre Hirigintza zinegotziarekin hitz egin du: “Udalerri askotan bezalaxe, Arrigorriagan autoa aparkatzea zaila da”, aitortu du Cidrek. “Auto asko daude udalerrian eta leku gutxi daude. Hala ere, esan beharrekoa da egoera ez dela larria ere”.

“Bere garaian txandakako aparkaleku bat sortzeko proposamena egin zuen EAJk”, azaldu du Cidrek. “Txandakako aparkaleku horiek batez ere kanpotik datozen pertsonei zuzenduta daude. Udalerrian autoa ordu pare batez uzteko aukera ematen dute baina gero bertatik kendu behar da ibilgailua”.

Udalak, txandakako aparkaleku hura eraikitzeko proposamena aztertu ostean atzera bota zuen: “Gaur egun Arrigorriagan aparkatzea zaila bada, era horretako aparkaleku bat ipiniko bagenu lekua kenduko genieke arrigorriagarrei”.

Gaur egun hiru txandakako aparkaleku daude Galdakaon (anbulatorioa, udaletxean eta Lapurdi kalean), bakarra Basaurin (anbulatorioaren ondoan) eta Ugaon (Gernikako plazaren inguruetan).

Lapurdi kaleko aparkalekua, Galdakaon // Geuria

Eta lur azpian?

Joan den otsailaren 9an aurkeztutako mozioari dagokionez, alderdi jeltzaleko bozeramaileen arabera, Urgoiti pasealekuko 22 eta 24 eraikinetan hasiko dituzten obrekin bat etorriko lirateke eraiki gura duten lur azpiko aparkalekuaren balizko sorrera: “Aurkeztutako proposamenak ez du behartzen inolako obrarik egitera, baizik eta soilik datuekin eta zorroztasunarekin aztertzera ea jarduera hori positiboa eta bideragarria izango litzatekeen udalerriarentzat”.

Oposizioko ordezkariek azpimarratu dute aukera hori “seriotasunez aztertzeko unea” dela: “Bestela, posible da Arrigorriagak aukera paregabea galtzea hamarkadetan”.

Oposizioak aurkeztutako mozioa aztertu beharko du udal gobernuak, baina hala ere, David Cidre zinegotziak azaldu du, bulego teknikoarekin berba egin ostean, Urgoiti pasealekuko 22 eta 24 eraikinetan egin beharreko obra horiek eta EAJtik proposatu duten lur azpiko aparkalekuaren obren egitasmoa ez direla bateragarriak: “Etxebizitza batzuk eraiki gura dituzte eraikin horietan baina oraindik ez dago datarik ezta informazio zehatzik”.

David Cidre: “Era horretako obrek bi urte luzeko iraupena izaten dute gutxi gorabehera, eta herriko plaza itxi egin beharko litzateke ondorioz”

Udaletxe aurreko plazaren azpian aparkaleku bat jarri beharko balitz, egin beharreko lanak “erraldoiak” izango liratekela azaldu dio David Cidrek GEURIAri: “Era horretako obrek bi urte luzeko iraupena izaten dute gutxi gorabehera, eta herriko plaza itxi egin beharko litzateke ondorioz”.

Bada, egin beharreko obra Bilboko Zabalguneko plazan egiten ari diren lanekin alderatu du Cidrek: “Antzekoa litzateke. Egun osoan zehar zarata egingo lukeen makina zulatzaile erraldoi bat jarri beharko litzateke bertan”.

Gaur egun auto gutxi batzuentzako aparkalekuak daude udaletxeko azpiko garajean. Bertan udaltzaingoaren eta udal brigadako langileen ibilgailuak gordetzen dituzte. Guztira dozena erdi autorentzako lekua dagoela zehaztu du Auzoak eta Hirigintza zinegotziak. “Plaza azpian aparkaleku bat eraikitzeko une aproposena udaletxe berria egin zutenean izan zen, gaur egungo garajea handitzeko lan handiak egin beharko liratekeelako”.

Irisgarritasun plana, abian

Bestetik, aparkalekuaren arazoari irtenbidea emateko, Arrigorriagako Udala Irisgarritasun Plana garatzen ari da aspaldi, eta hurrengo hilabeteetan aurkezteko asmoa dutela aurreratu du Cidrek.

Plan horrek Arrigorriagako irisgarritasunaren gaur egungo “argazkia” eskainiko luke, besteak beste, ibilgailuak aparkatzeko arazoari aurre egin ahal izateko.

Autoak, Ollargan auzoan, berrurbanizazio lanak egin baino lehen // Geuria

Aparkalekuak Abusun

Arrigorriagako Udalak Ollargan auzoan egindako berrurbanizazio lanek aparkalekuekin zegoen arazoa arindu arren, ez du Abusuko egoera guztiz konpondu. Izan ere, Bilboko Udalak TAO sistema ezarri zuenetik, La Peña auzoko gidari askok Arrigorriagako Abusu auzoan aparkatzen dituzte beren ibilgailuak, aparkatzeagatik ez ordaintzeko. Ondorioz, auzotarrek dohako aparkaleku gutxiago dituzte autoak aparkatzeko.

Osorik irakurri